เปิดบทลงโทษ–ค่าปรับ “ยื่นภาษีเกินกำหนด–ไม่ยื่น” และเงื่อนไขขอคืนภาษี 2569

ถอดทุกเงื่อนไขบทลงโทษ–ค่าปรับ กรณี “ยื่นเกินกำหนด–ไม่ยื่นแบบ” พร้อมขั้นตอนขอคืนภาษีที่หลายคนมองข้าม

เข้าสู่ฤดูกาลยื่นภาษีประจำปี กรมสรรพากรย้ำเตือนผู้มีหน้าที่เสียภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา ให้ตรวจสอบความถูกต้องและยื่นแบบแสดงรายการภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา ภ.ง.ด.90 และ ภ.ง.ด.91 สำหรับปีภาษี 2568 ซึ่งต้องดำเนินการภายในปี 2569 ตามกำหนดเวลาที่กฎหมายและกรมสรรพากรกำหนด

ทั้งนี้ หากผู้เสียภาษียื่นแบบล่าช้า ไม่ยื่นแบบ หรือชำระภาษีไม่ครบถ้วน อาจเข้าข่ายต้องรับโทษทั้งทางอาญาและทางแพ่ง รวมถึงเสียเงินเพิ่มจากภาษีที่ค้างชำระ โดยสามารถสรุปหลักเกณฑ์สำคัญที่ควรทราบได้ดังนี้

1.บทลงโทษกรณีไม่ยื่นแบบ หรือยื่นแบบเกินกำหนด

ตามประมวลรัษฎากร มาตรา 35 กำหนดให้ผู้มีหน้าที่เสียภาษีที่ ไม่ยื่นแบบแสดงรายการภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา หรือยื่นเกินกำหนดเวลา ต้องระวางโทษปรับอาญา ไม่เกิน 2,000 บาท ต่อแบบ

อย่างไรก็ตาม ค่าปรับดังกล่าวสามารถ ยื่นคำร้องขอลดหรือยกเว้นค่าปรับ ได้ ขึ้นอยู่กับเหตุผล ความจำเป็น และดุลพินิจของเจ้าพนักงานประเมินในแต่ละกรณี

สำหรับ กำหนดเวลาการยื่นแบบ โดยทั่วไป

• การยื่นแบบกระดาษ มักสิ้นสุดภายในปลายเดือนมีนาคม
• การยื่นผ่านระบบอินเทอร์เน็ต กรมสรรพากรมักขยายเวลาออกไปอีกช่วงหนึ่ง

ทั้งนี้ ผู้เสียภาษีควรตรวจสอบกำหนดเวลาที่ประกาศอย่างเป็นทางการในแต่ละปีภาษี

2.กรณียื่นแบบแล้ว แต่ไม่ได้ชำระภาษีภายในกำหนด

ในกรณีที่ผู้เสียภาษี ยื่นแบบผ่านระบบออนไลน์หรือยื่นแบบกระดาษแล้ว แต่มีภาษีต้องชำระและไม่ได้ชำระภายในกำหนดเวลา จะถือว่าเป็นการยื่นแบบไม่สมบูรณ์

ผลทางกฎหมาย คือ ผู้เสียภาษีต้อง

• ชำระภาษีที่ค้างอยู่
• ชำระ เงินเพิ่ม ซึ่งคำนวณจากจำนวนภาษีที่ต้องชำระ ในอัตราที่กฎหมายกำหนด โดยคิดเป็นรายเดือนหรือเศษของเดือนนับตั้งแต่วันพ้นกำหนด
• อาจถูกพิจารณาโทษปรับอาญาไม่เกิน 2,000 บาท ตามข้อเท็จจริงของแต่ละกรณี

3.การยื่นแบบเกินกำหนด แยกตามกรณีมีภาษีหรือไม่มีภาษี

กรณีมีภาษีต้องชำระ

ผู้เสียภาษีต้องชำระ

• เงินภาษีที่ค้างอยู่

• เงินเพิ่มตามอัตราที่กฎหมายกำหนด

• ค่าปรับอาญาไม่เกิน 2,000 บาท (หากเจ้าพนักงานพิจารณา)

กรณีไม่มีภาษีต้องชำระ

แม้จะไม่มีภาษีค้าง แต่การยื่นแบบเกินกำหนดยังคงเข้าข่ายผิดกฎหมาย
โดยทั่วไปจะพิจารณา เฉพาะค่าปรับอาญา โดยไม่มีเงินเพิ่ม เนื่องจากไม่มีภาษีค้างชำระ

4.การยื่นแบบเพิ่มเติมภายหลังการยื่นครั้งแรก

ผู้เสียภาษีที่ตรวจพบภายหลังว่า ยื่นแบบไม่ครบถ้วน หรือคำนวณภาษีต่ำกว่าความเป็นจริง สามารถยื่นแบบเพิ่มเติมได้

• กรณีมีภาษีต้องชำระเพิ่ม
  ต้องชำระเฉพาะภาษีส่วนต่าง พร้อมเงินเพิ่มตามกฎหมาย
  โดยทั่วไป ไม่ต้องเสียค่าปรับอาญา หากเป็นการยื่นแก้ไขโดยสมัครใจ

• กรณีไม่มีภาษีต้องชำระเพิ่ม
  ไม่ต้องเสียทั้งเงินเพิ่มและค่าปรับ

5.เงื่อนไขการผ่อนชำระภาษี และผลจากการผิดนัด

กรมสรรพากรเปิดโอกาสให้ผู้เสียภาษีที่มีภาระภาษีจำนวนมาก สามารถขอ ผ่อนชำระภาษีเป็นงวด ได้ตามหลักเกณฑ์ที่กำหนดในแต่ละปีภาษี

อย่างไรก็ตาม หากผู้เสียภาษี ผิดนัดชำระงวดใดงวดหนึ่ง จะถือว่าสิ้นสุดสิทธิการผ่อนชำระทันที และต้อง

• ชำระภาษีคงค้างทั้งหมด
• เสียเงินเพิ่มสำหรับยอดภาษีที่ยังไม่ได้ชำระ ในอัตราที่กฎหมายกำหนด

6.การขอคืนภาษี กรณีไม่ได้แจ้งความประสงค์ในแบบ

ผู้เสียภาษีที่มีการชำระภาษีไว้เกิน แต่ ไม่ได้แจ้งความประสงค์ขอคืนเงินในแบบ ภ.ง.ด.90/91 ยังสามารถยื่นคำร้องขอคืนเงินได้ภายหลัง

โดยต้อง

• ยื่นคำร้องตาม แบบ ค.10
• ยื่นต่อสำนักงานสรรพากรพื้นที่ตามภูมิลำเนา
• ดำเนินการภายใน 3 ปี นับแต่วันสุดท้ายของกำหนดเวลายื่นแบบ

เอกสารประกอบที่มักใช้ ได้แก่

หนังสือรับรองการหักภาษี ณ ที่จ่าย (50 ทวิ) หลักฐานการลดหย่อนภาษี เช่น ประกันชีวิต ประกันสุขภาพ กองทุนสำรองเลี้ยงชีพ RMF, SSF, ThaiESG รวมถึง LTF เฉพาะกรณีสิทธิคงค้าง หลักฐานดอกเบี้ยเงินกู้ที่อยู่อาศัย ใบเสร็จบริจาค หลักฐานการสมทบประกันสังคม และเอกสารแสดงสถานะบุคคล

7.กรณีได้รับคืนภาษีเกินสิทธิ ต้องทำอย่างไร

หากผู้เสียภาษีได้รับเงินคืนเกินกว่าที่มีสิทธิ และได้รับหนังสือแจ้งจากเจ้าพนักงานประเมิน ต้องนำเงินมาคืน ภายใน 30 วันนับแต่วันที่ได้รับแจ้ง

หากไม่ดำเนินการภายในระยะเวลาดังกล่าว จะต้องเสียดอกเบี้ย ในอัตราที่กฎหมายกำหนด นับตั้งแต่วันที่ผิดนัดชำระ

8.วิธีขอคัดสำเนาแบบ ภ.ง.ด.90/91

• กรณียื่นแบบผ่านระบบออนไลน์
  สามารถพิมพ์แบบและใบเสร็จรับเงินได้จากเว็บไซต์กรมสรรพากร หรือยื่นคำร้องขอคัดแบบกับหน่วยงานที่รับผิดชอบด้านภาษีอิเล็กทรอนิกส์

• กรณียื่นแบบที่สำนักงานสรรพากรพื้นที่
  ติดต่อขอคัดสำเนาได้ที่สำนักงานสรรพากรพื้นที่ตามภูมิลำเนา

เอกสารที่ต้องใช้ ได้แก่ แบบคำร้อง หลักฐานแสดงตน และกรณีมอบอำนาจต้องมีหนังสือมอบอำนาจพร้อมปิดอากรแสตมป์ตามกฎหมาย

หมายเหตุ

ผู้เสียภาษีควรติดตามประกาศและแนวปฏิบัติจากกรมสรรพากรอย่างใกล้ชิด เนื่องจากบางมาตรการ เช่น อัตราเงินเพิ่ม หรือกำหนดเวลาการยื่นแบบ อาจมีการผ่อนผันหรือเปลี่ยนแปลงเป็นกรณีพิเศษในแต่ละปีภาษี

อ่านข่าวต้นฉบับได้ที่ : เปิดบทลงโทษ–ค่าปรับ “ยื่นภาษีเกินกำหนด–ไม่ยื่น” และเงื่อนไขขอคืนภาษี 2569

ติดตามข่าวล่าสุดได้ทุกวัน ที่นี่
– Website : https://www.prachachat.net