อภัยภูเบศร ชี้ ยาดอง ตำรับพื้นบ้านสูญหาย หวั่น ผสมมั่วเป็นอันตราย แนะใช้รางจืดล้างพิษเมทานอล
อภัยภูเบศร ชี้ ยาดอง ตำรับพื้นบ้านสูญหาย หวั่น ผสมมั่วเป็นอันตราย แนะใช้รางจืดล้างพิษเมทานอล
เมื่อวันที่ 28 สิงหาคม ภญ.สุภาภรณ์ ปิติพร เลขาธิการมูลนิธิโรงพยาบาลเจ้าพระยาอภัยภูเบศร กล่าวถึง “สูตรยาดอง“ ว่า เป็นวิธีสกัดสารสำคัญออกจากตัวยาสมุนไพร มีหลายรูปแบบ เช่น การดองเค็ม การดองเปรี้ยว การดองน้ำผึ้ง และการดองเหล้า ทั้งนี้ การดองเหล้าถือเป็นวัฒนธรรมพื้นบ้าน ด้านการดองยาที่นิยมที่สุด เป็นการพึ่งตนเองด้านสุขภาพของชุมชน โดยชุมชนมีความรู้ความสามารถในการกลั่นเหล้าเอง แต่เมื่อมีการผูกขาดเรื่องการผลิตเหล้า ทำให้ความรู้เรื่องการกลั่นเหล้าสูญหาย ต้องพึ่งพิงจากข้างนอก และเหล้าก็มีราคาแพงจึงมีการลักลอบผลิตด้วยความไม่รู้จนเป็นปัญหา และมักเกิดในสังคมชนชั้นระดับล่างเป็นส่วนใหญ่
“ในอดีตมีสูตรดองสมุนไพรโดยหมอพื้นบ้านที่มีความรู้เรื่องตำรับยา มีความรู้เรื่องชนิดของสมุนไพรที่ใช้ ส่วนใหญ่ยาดองจะมีสรรพคุณในการบำรุงกำลัง เป็นสิ่งที่ยาฝรั่งไม่มี วัฒนธรรมดั้งเดิมนั้น ดื่มเหล้าก็คือดื่มเหล้าเป็นสันทนาการล้วนๆ ส่วนการดื่มยาดองเหล้าเน้นการ กินดื่มเพื่อเป็นยา ดื่มเป็นเป๊ก ไม่ได้ดื่มเพื่อหวังความมึนเมาเป็นหลัก แต่ก็อาจจะมีอาการมึนเมาได้เช่นกัน” ภญ.สุภาภรณ์ กล่าว
ภญ.สุภาภรณ์ กล่าวว่า ในระยะหลังเกิดการล่มสลายของภูมิปัญญา การสูญหายของทรัพยากรป่ายา ไม่มีการต่อยอด หมอยาก็หายไป แต่ทำให้ชาวบ้าน กลั่นเหล้าเองไม่เป็น การดองเหล้าก็ไม่เข้าใจ ไม่รู้จักสมุนไพรดีพอ แต่ตำรับยาดองมีอยู่ ในตำราแล้วมีคนเอาไปทำเองและนำไปขายส่ง ซึ่งไม่รู้เลยว่า สมุนไพรที่ใช้ถูกต้องหรือไม่ เรียกว่าคนทำไม่รู้ ทำให้มีความน่ากลัวตั้งแต่
- 1.เหล้าที่นำมาทำปลอดภัยหรือไม่
- 2.สมุนไพรที่ใช้ อาจจะไม่ใช่สมุนไพรที่ใช้สำหรับดองเหล้า รวมถึงสูตรการผสมอาจจะทำไม่ได้สัดส่วน
- 3.อาจจะมีการใส่สารอะไรเพิ่มเข้าไปด้วยความไม่รู้ หรือด้วยความไม่ปรารถนาดี อย่างเช่นก่อนหน้านี้พบว่ามีการนำยาฆ่าหญ้ามาใส่เพื่อให้เหล้าแรงขึ้น เมามากขึ้น ก็ทำให้เกิดอันตราย
- 4.ผู้ดื่มอาจจะมีโรคประจำตัวบางอย่างและกำลังรับประทานยาบางอย่าง ซึ่งยาดองก็อาจจะไม่ถูกกับโรคประจำตัว หรือยาที่ผู้ดื่มใช้อยู่
เพราะฉะนั้น ถ้าคนทำ คนกินไม่มีความรู้จะเป็นอันตราย ดังนั้น กรณียาดองเหล้าที่มีปัญหาพบสารเมทานอล หรือเมทิลแอลกอฮอล์ซึ่งเป็นอันตราย มีผู้ป่วย และผู้เสียชีวิตอยู่ในขณะนี้
“อยากให้มีการศึกษา แบออกมาให้หมดว่า ใส่อะไรลงไปบ้าง เพื่อให้สังคมเรียนรู้ร่วมกัน มีการคืนความรู้ภูมิปัญญาให้กับประชาชนได้ทราบตั้งแต่รากฐาน การเตรียมสมุนไพรดั้งเดิม อย่าปล่อยให้มีการทำลายภูมิปัญญาดั้งเดิมจนทำให้ยาดองกลายเป็นสิ่งเลวร้าย ทุกวันนี้เราเองยังเลิกขายเหล้าไม่ได้ เมื่อเลิกไม่ได้ก็ต้องให้ความรู้ ยาดองก็เช่นกัน เพราะมันมีวิถีชีวิต การพึ่งพาตนเอง วัฒนธรรม
วันนี้บริบททางสังคมเปลี่ยนไป องค์ความรู้ที่หายไป เกิดการผูกขาด แล้วระบบสาธารณสุขไม่ได้ส่งเสริมความรู้พื้นบ้านจริงๆ แต่ขณะเดียวกัน รากของวัฒนธรรมก็ยังไม่จางหายคนยังมีความต้องการในการกินยาดอง หลายคนอาจจะมีประสบการณ์ที่ดี ความทุกข์ยากในการเผชิญในแต่ละวัน อาจจะทำให้เขาถวิลหาในสถานการณ์ของชีวิตที่ยากลำบาก คน ชนบทจน เปลี่ยนมาอยู่ในเมือง แต่ยังอิงกับวัฒนธรรม ในบริบทของวิถีชุมชนหายไป แม้ตอนนี้ถ้าเปิดให้ทำเหล้าเองใหม่ก็ จะเกิดความผิดพลาดอีก เนื่องจากความรู้ความสามารถถูกทำให้หายไป ดังนั้นต้องคืนอำนาจความรู้ภูมิปัญญาให้ประชาชน” ภญ.สุภาภรณ์ กล่าวและว่า เพื่อเป็นอีกหนึ่งทางเลือกในการแก้ปัญหาเมทานอล อยากให้มีการวิจัยอย่างจริงจังในการใช้สมุนไพรรางจืดในการล้างพิษเมทานอล เพราะมีการศึกษาวิจัยเบื้องต้นพบว่าจะช่วยปกป้องเซลล์ร่างกายที่ได้รับพิษ โดยกลไกการลดการเกิดไลปิดเปอร์อ๊อกซิเดชั่น ซึ่งเป็นปัญหาจากพิษของเมทานอลที่เป็นต้นเหตุให้เซลล์ตาย
อ่านข่าวต้นฉบับได้ที่ : อภัยภูเบศร ชี้ ยาดอง ตำรับพื้นบ้านสูญหาย หวั่น ผสมมั่วเป็นอันตราย แนะใช้รางจืดล้างพิษเมทานอล
ติดตามข่าวล่าสุดได้ทุกวัน ที่นี่
– Website : https://www.matichon.co.th