มติชน-มูลนิธิเสริมกล้า-สกร. เปิดโครงการ Read for the Future ส่งเสริมการอ่าน สร้างอนาคต

เมื่อเร็ว ๆ นี้ ที่ศูนย์การเรียนรู้วังจันทรเกษม กระทรวงศึกษาธิการ บริษัท มติชน จำกัด (มหาชน) ร่วมกับมูลนิธิเสริมกล้า และกรมส่งเสริมการเรียนรู้ (สกร.) เปิดโครงการ Read for the Future ส่งเสริมการอ่าน สร้างอนาคต โดยมี นายสมัชชา พรหมศิริ มูลนิธิเสริมกล้า ดร.เกศทิพย์ ศุภวานิช อธิบดี สกร. นายวรศักดิ์ ประยูรศุข รองประธาน บมจ.มติชน และบรรณาธิการ กองบรรณาธิการประชาชาติธุรกิจ นายนฤตย์ เสกธีระ บรรณาธิการ กองบรรณาธิการมติชน พร้อมคณะ และผู้อำนวยการสำนักงานส่งเสริมการเรียนรู้ประจำจังหวัด เข้าร่วม

มอบหนังสือห้องสมุดประชาชน

เพราะการอ่านเป็นพื้นฐานสำคัญของการเรียนรู้และการพัฒนาทักษะในทุกมิติ โดยมูลนิธิเสริมกล้า สกร. และเครือมติชน ต่างเห็นความสำคัญของการส่งเสริมการอ่าน จึงร่วมมือกันเปิดโครงการดังกล่าว โดยมูลนิธิเสริมกล้าได้สนับสนุนทุนประเดิมจำนวน 1 ล้านบาท เพื่อจัดหาหนังสือมอบให้ห้องสมุดประชาชนในสังกัด สกร. มีเป้าหมายมอบให้ 20 แห่งทั่วประเทศภายในปี 2568

ทั้งนี้ นายเศรษฐา ทวีสิน อดีตนายกรัฐมนตรี ในฐานะผู้มีส่วนสำคัญในการริเริ่มโครงการได้มีจดหมายในโอกาสเปิดตัวโครงการว่า การอ่านเป็นพื้นฐานสำคัญของการเรียนรู้และการพัฒนาทักษะในทุกมิติ ซึ่งสามารถต่อยอดสู่การเรียนรู้ตลอดชีวิต และจะมีประโยชน์ต่อการพัฒนาประเทศ โดยเฉพาะในยุคปัจจุบันที่สังคมมีการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วทั้งด้านเศรษฐกิจ เทคโนโลยี และวิถีชีวิต

ประชาชนทุกกลุ่มจึงจำเป็นต้องมีแหล่งเรียนรู้ที่เข้าถึงได้และตอบสนองต่อความต้องการเรียนรู้ในแต่ละช่วงวัยอย่างเหมาะสม การอ่านจึงมีความสำคัญต่อคนไทยทุกวัย หนังสือ เป็นประตูสู่ความรู้และแรงบันดาลใจในการสร้างสรรค์สิ่งใหม่ ๆ แต่ในหลายชุมชนยังคงเผชิญปัญหาการขาดแคลนหนังสือและแหล่งเรียนรู้

การที่เรามีห้องสมุดประชาชน จึงเปรียบเสมือนการสร้าง “พื้นที่ความเท่าเทียมทางความรู้” ให้คนในพื้นที่ ไม่ว่าสถานะทางเศรษฐกิจและสังคมจะเป็นอย่างไร ทุกคนก็ยังสามารถเข้าถึงความรู้ได้โดยไม่ถูกทิ้งไว้ข้างหลัง

ในโลกดิจิทัลที่ข้อมูลหลั่งไหลอย่างรวดเร็ว ห้องสมุดไม่เพียงเป็นแหล่งค้นคว้าความรู้ แต่ยังเป็นที่ที่ช่วยให้เรา “หยุดคิดอย่างมีระบบ” ท่ามกลางกระแสข่าวสาร และเป็นพื้นที่ปลอดภัยของชุมชนที่เด็กและเยาวชนสามารถใช้เวลาว่างอย่างสร้างสรรค์ ผู้สูงอายุสามารถเรียนรู้สิ่งใหม่ ๆ และประชาชนสามารถใช้เป็นแหล่งพัฒนาทักษะ เพื่อการทำงานและประกอบอาชีพได้ เป็นพื้นที่ที่เชื่อมโยงผู้คนหลากหลายรุ่นให้เรียนรู้และเติบโตไปพร้อมกัน สร้างคุณค่าให้กับตนเองและสังคม

ที่สำคัญ ห้องสมุดคือการลงทุนเพื่ออนาคต เมื่อเราสร้างนิสัยรักการอ่านให้แก่เด็กและเยาวชนวันนี้ เรากำลังสร้าง “ทุนความรู้” ที่จะงอกเงยเป็นพลังของสังคมในวันข้างหน้า เด็กที่อ่านหนังสือหนึ่งเล่มในห้องสมุดวันนี้ อาจเติบโตไปเป็นผู้สร้างนวัตกรรมที่ช่วยขับเคลื่อนเศรษฐกิจท้องถิ่น หรือผู้มีบทบาทสำคัญในการพัฒนาประเทศต่อไป

นายเศรษฐารู้สึกยินดีที่เห็นเครือข่ายภาครัฐและเอกชนมองเห็นความสำคัญของการสนับสนุนให้ห้องสมุดชุมชนมีทรัพยากรหนังสือที่เพียงพอ เพื่อสร้างรากฐานทางปัญญา ลดความเหลื่อมล้ำทางการศึกษา และเปิดโอกาสให้คนไทยทุกคนได้มี “พื้นที่” บนเส้นทางการเรียนรู้ตลอดชีวิต โดยมีมูลนิธิเสริมกล้าที่มีวัตถุประสงค์พัฒนาเด็ก และเยาวชนมาหลายปีจนเป็นที่ประจักษ์ ได้อาสาเข้ามาเสริมกำลัง ผนึกกับเครือมติชน และ สกร.ที่มีทั้งสถานที่ กำลังคน และวิธีการส่งเสริมการอ่านอย่างมีประสิทธิภาพ ร่วมกันจัดทำโครงการ Read for the Future ส่งเสริมการอ่าน สร้างอนาคต หวังเป็นอย่างยิ่งว่าโครงการนี้จะผลักดันให้ทุกคนหันมาอ่านหนังสือ และเสริมสร้างวินัยรักการอ่าน นำความรู้ไปพัฒนาต่อยอดในการดำเนินชีวิต ในด้านต่าง ๆ ของตนเองได้

ขับเคลื่อน “การอ่านเพื่ออนาคต”

จากนั้นมีเสวนา ขับเคลื่อน “การอ่านเพื่ออนาคต” โดย ดร.เกศทิพย์กล่าวว่า สิ่งสำคัญของการเรียนรู้ต้องเริ่มจากการอ่าน โครงการนี้เป็นเสมือนบันไดที่เข้มแข็งนำไปสู่การสร้างความรู้ ที่จะขยายผลความรู้ไปทุกครัวเรือน คิดว่าผู้ปกครองจะเลือกสิ่งที่ดีที่สุดมาอ่าน

ส่วนตัวที่บ้านก็เริ่มจากการอ่านหนังสือพิมพ์ อ่านข่าวสารทุกวัน ทำให้เรารู้ว่าสังคมเป็นอย่างไร เมื่อโตขึ้นเนื่องจากไม่ได้อยู่ในความพร้อมในลักษณะที่มีหนังสือมากมาย แต่การอ่านหนังสือพิมพ์ก็ทำให้รู้สึกถึงการติดกลิ่นอายของหนังสือ

แม้ตอนนี้จะมีสื่อดิจิทัล แท็บเลต AI แต่ก็รู้สึกว่า สิ่งเหล่านี้ไม่สามารถแทนที่หนังสือได้ ยังประทับใจในบรรยากาศห้องสมุดสมัยเรียนมัธยมจนจบปริญญาเอก สิ่งที่ต้องมีติดรถคือหนังสือ

ทำให้รู้ว่า เมื่อใดที่เราอยู่ในความสงบนิ่ง หากอยากรู้เรื่องไหนก็จะหาอ่าน อ่านครั้งแรกอาจรู้แบบผิวเผิน อ่านครั้งที่สองทำให้รู้ลึก เมื่ออ่านครั้งที่สาม ทำให้รู้แนวการนำไปใช้ ซึ่งสอดคล้องกับโครงการ Read for the Future การอ่านนำไปสู่อนาคตอย่างแท้จริง โดยเริ่มจากตัวเราเอง

โครงการนี้ตรงกับสิ่งที่ สกร.มุ่งหวัง คือการนำองค์ความรู้เข้าสู่ครัวเรือนเป็นพื้นฐานของความมั่นคง สิ่งสำคัญที่จะทำให้องค์ความรู้เหล่านี้เกิดขึ้นได้ก็คือห้องสมุด และมีหนังสือเป็นจุดเริ่มต้นของการต่อยอด อาทิ ในมิติของเยาวชนการอ่านจะทำให้เกิดการเขียนและการเขียนจะสะท้อนสิ่งที่เด็กถนัดหรือสนใจออกมา นำไปสู่อนาคตได้จริง

ฉะนั้นถ้ามีโอกาสได้รับความหลากหลายของการอ่านจากห้องสมุดที่มีอยู่ทุกที่ของ สกร. และมีความพร้อมของทรัพยากรหนังสือ ก็จะทำให้ “ห้องสมุด” กลายเป็นที่ประจำสำหรับประชาชน

“บรรยากาศห้องสมุดยังทำให้เกิดภูมิคุ้มกันต่อผลเสียของโซเชียลมีเดีย ทำให้เกิดการเรียนรู้ภายใต้ความสงบนิ่ง สิ่งที่ สกร.จะสานต่อคือมุ่งเน้นให้ทุกครัวเรือนมีอนาคตจากการอ่าน สกร.พร้อมรับหนังสือจากทุกที่ เพื่อให้เกิดองค์ประกอบของทักษะชีวิต ทักษะอาชีพ” ดร.เกศทิพย์กล่าว

เสริมพลังให้ต้นกล้าเล็ก ๆ

นายสมัชชากล่าวว่า จุดประสงค์ของมูลนิธิคือสนับสนุนและสร้างโอกาสให้เด็กเพื่อเสริมพลังให้กับต้นกล้าเล็ก ๆ ในสังคมให้เติบโตแข็งแกร่ง เป็นประชากรคุณภาพ ตั้งแต่ปี 2554 มูลนิธิได้สัมผัสเยาวชนในหลายแง่มุม เด็ก ๆ ที่ขอทุนในจดหมายมีการเขียนถึงการอ่านหนังสือ ทำให้รู้สึกว่าการอ่านเป็นองค์ประกอบที่สำคัญ

ในยุคปัจจุบันมีอุปสรรคที่เกิดจากเทคโนโลยีที่ทำให้เด็กอ่านหนังสือน้อยลง ส่วนตัวเห็นว่า หน้ากระดาษหนังสือจะทำให้เด็กได้ซึมซับเนื้อหามากกว่าหน้าจอ และเป็นการฝึกความอดทนด้วย

“หนังสือเป็นสื่อที่ทำให้เด็กใช้ชีวิตได้ช้าลงในโลกที่เปลี่ยนแปลงเร็ว ข่าวสารที่ไม่รู้ว่าถูกหรือผิด ต่างถูกนำมาสู่เด็กอย่างรวดเร็ว แต่หน้ากระดาษหนังสือพิมพ์ พ็อกเกตบุ๊ก ทำให้เด็กมีเวลาไตร่ตรอง ไม่ใช่เชื่อทุกอย่างในสื่อออนไลน์อย่างเดียว”

“อีกสิ่งที่สำคัญคือห้องสมุดชุมชนที่มูลนิธิอยากเห็นคือห้องสมุดที่มีหนังสือคุณภาพ มีบรรยากาศที่เด็กผู้ใหญ่ใช้งานร่วมกัน เป็นสภาพแวดล้อมที่ทำให้เกิดการแลกเปลี่ยนความรู้ระหว่างวัย”

การมอบหนังสือให้ห้องสมุด 20 แห่งในครั้งนี้ นายสมัชชากล่าวว่า เป็นจุดเริ่มต้นของโครงการนำร่อง เป็นกรณีศึกษาที่ภาคเอกชนและผู้สนใจจะสามารถร่วมสนับสนุนและเป็นแรงผลักดันให้สังคมในทุกภาคส่วนช่วยกันยกระดับคุณภาพชีวิตของประชาชนและเยาวชนไทยให้ดีขึ้น สิ่งที่คาดหวังคือ การมีผู้สนับสนุนรายอื่น ๆ ได้เข้ามาช่วยให้มีหนังสือคุณภาพอยู่ในห้องสมุดชุมชนทุกแห่งของประเทศไทย

อ่านข่าวต้นฉบับได้ที่ : มติชน-มูลนิธิเสริมกล้า-สกร. เปิดโครงการ Read for the Future ส่งเสริมการอ่าน สร้างอนาคต

ติดตามข่าวล่าสุดได้ทุกวัน ที่นี่
– Website : https://www.prachachat.net