เรื่องน่ารู้ : มะยงชิด
เป็นผลไม้ยืนต้น ขนาดกลางถึงใหญ่ ทรงทึบ สูงได้ถึง 30 เมตร ใบเดี่ยวรูปรีปลายแหลม ผิวใบเรียบเป็นมัน ใบอ่อนสีม่วงแดง ใบแก่สีเขียวเข้ม ผล มีรูปร่างรีคล้ายไข่ไก่หรือไข่เป็ด ขนาดผลใหญ่ ประมาณ 5-8 เซนติเมตร ผิวผลเรียบมัน เนื้อหนา แน่น กรอบ รสชาติสุกหวานอมเปรี้ยว ไม่มียาง กลิ่นหอมเป็นเอกลักษณ์ เมล็ดลีบขนาดเล็ก เปลือกเมล็ดแข็ง
วิธีการดูข้อแตกต่างระหว่าง มะยงชิด และ มะปราง คือ สีผิว มะยงชิดสุกสีเหลืองส้มจัด มะปรางสุกสีเหลืองนวลหรือเหลืองอ่อน ขนาด มะยงชิดลูกใหญ่กว่า มะปรางผลเล็กกว่า รสชาติ มะยงชิดหวานอมเปรี้ยว มะปรางหวานจัดหรือหวานจืด ยาง มะยงชิดแทบไม่มียางระคายคอ มะปรางมักมียาง
มะยางชิดมีประโยชน์และ สรรพคุณ ช่วยต้านอนุมูลอิสระ มะยงชิดปริมาณ 100 กรัม หรือราวๆ 3-4 ผล มีเบต้าแคโรทีนอยู่มากถึง 207 ไมโครกรัม ซึ่งเบต้าแคโรทีนก็จัดเป็นสารต้านอนุมูลอิสระในกลุ่มแคโรทีนอยด์ ซึ่งเป็นสารต้านอนุมูลอิสระชนิดที่ได้จากผัก-ผลไม้ที่มีสีส้ม สีเหลือง อีกทั้งเบต้าแคโรทีนที่อยู่ในผลมะยงชิด ยังมีส่วนช่วยกระตุ้นระบบภูมิคุ้มกันของร่างกายให้แข็งแรงด้วย ช่วยบำรุงสายตา โดยเบต้าแคโรทีนเป็นสารตั้งต้นของวิตามินเอ เมื่อร่างกายได้รับเบต้าแคโรทีนเข้าไป ร่างกายจะเปลี่ยนเบต้าเคโรทีนเป็นวิตามินเอให้เพียงพอต่อความต้องการของร่างกาย
นอกจากนี้ ในผลมะยงชิดมีวิตามินซีอยู่ด้วยนะคะ และวิตามินซีก็มีคุณสมบัติช่วยป้องกันการเกิดเลือดออกตามไรฟัน อีกทั้งวิตามินซียังมีส่วนช่วยบำรุงระบบภูมิคุ้มกันของร่างกาย ทำให้ไม่เจ็บป่วยง่าย โดยเฉพาะโรคหวัดต่าง ๆ ช่วยลดความเสี่ยงโรคกระดูกเพราะทั้งแคลเซียมและฟอสฟอรัสเป็นสารอาหารที่มีความสำคัญต่อกระดูกมาก ๆ มีส่วนช่วยบำรุงกระดูกและฟันให้แข็งแรง พร้อมกันนั้นก็ช่วยลดความเสี่ยงโรคกระดูกพรุน และโรคกระดูกเสื่อม
ส่วนโทษของการมะยงชิดที่มี ผลเสียต่อสุขภาพ มีน้ำตาลและแคลอรีสูง เพราะเมื่อสุกมีรสหวานจัด จะมีน้ำตาลธรรมชาติในปริมาณมาก โดยเฉพาะเมื่อรับประทานในปริมาณมาก อาจทำให้: น้ำตาลในเลือดพุ่งเร็ว โดยเฉพาะในผู้ป่วยเบาหวานเสี่ยงต่อระดับน้ำตาลแฝงในเด็กหากรับประทานมากโดยไม่ควบคุม อาจทำให้ติดหวาน และเสี่ยงต่อโรคเบาหวานในระยะยาว เปลือกและเมล็ดของมะยงชิดไม่ควรรับประทาน เพราะอาจระคายเคืองกระเพาะ หรือทำให้ท้องอืดได้ สำหรับผู้ที่มีปัญหาเรื่อง ระดับน้ำตาล ไขมันในเลือด หรือโรคเรื้อรังต่าง ๆ ควรระวังการรับประทานมะยงชิดในปริมาณมาก โดยเฉพาะแบบที่จิ้มน้ำปลาหวาน หรือน้ำตาลปี๊บ ซึ่งยิ่งเพิ่มปริมาณน้ำตาลเข้าไปอีก