Propaganda โฆษณาชวนเชื่อ! เครื่องมือทางจิตวิทยาที่สำคัญในสงคราม

ท่ามกลางความวุ่นวาย และจิตใจที่กำลังอ่อนแอ นำพาให้เราหลงเชื่ออะไรได้ง่ายๆ ทำให้ Propaganda หรือโฆษณาชวนเชื่อ เป็นจุดเปลี่ยนสำคัญในระหว่างสงคราม การป้ายสีให้อีกฝ่ายเป็นผู้ร้าย สร้างความเกลียดชัง ทำให้ฝั่งตัวเองเป็นผู้ถูกกระทำ คือหน้าที่ของ Propaganda ในสงคราม

หลายคนอาจยังไม่รู้ว่า Propaganda คืออะไร ร้ายแรงขนาดไหน? ในสงครามโลกครั้งที่ 2 อดอล์ฟ ฮิตเลอร์ผู้เผด็จการนาซีเยอรมันนีใช้ Propaganda ทำสงคราม กุข่าวลวง สร้างความเกลียดชัง ผู้คนถูกล้างสมอง และบีบบังคับให้คนกลางต้องเลือกข้าง จนเกิดการฆ่าล้างเผ่าพันธ์ที่ใหญ่ที่สุดในประวัติศาสตร์มาแล้ว…

อะไรคือโฆษณาชวนเชื่อ ?

Propaganda หรือ โฆษณาชวนเชื่อ เครื่องมือทางจิตวิทยา เป็นการสื่อสารที่เปิดเผยข้อเท็จจริงแค่บางส่วน เพื่อกระตุ้นอารมณ์ ความรู้สึก และการตัดสินใจ ทำให้ผู้คนถูกชักจูงทางความคิดของให้เป็นไปในทางที่ต้องการ

โฆษณาชวนเชื่อมักถูกนำมาใช้ในระบอบการเมืองการปกครอง หลายประเทศใช้วิธีนี้ เพื่อปกปิดความจริงบางส่วนต่อประชาชน เพื่อรักษาความมั่นคงและภาพลักษณ์ที่ดี รวมถึงผลประโยนช์ทางการค้ากับประเทศพันธมิตร หรือการหาเสียง การปราศัย ก็ถือเป็น Propaganda อีกรูปแบบหนึ่งเช่นกัน

แล้วโฆษณาชวนเชื่อเกี่ยวข้องอะไรในสงคราม ?

หลายคนอาจไม่รู้ว่า Propaganda คือสงครามจิตวิทยาในการแย่งชิงมวลชน ผู้นำในทุกยุคสมัยล้วนใช้สิ่งนี้เป็นเครื่องมือ เพื่อต้องการให้มวลชนอยู่ภายใต้การปกครอง สร้างภาพลักษณ์ที่ไม่ดีให้แก่ฝ่ายตรงข้าม และทำให้ประเทศอื่นที่เป็นคนกลางคล้อยตามจนหันมาสนับสนุนฝ่ายเราได้ เพื่อผลประโยชน์และความได้เปรียบที่ใครๆ ก็ต้องการ

Propaganda มักจะมาในรูปแบบไหน ?

‘บทเหยื่อ’ คือโฆษณาชวนเชื่อที่ผู้นำนิยมใช้กัน สร้างภาพลักษณ์ให้ฝ่ายตนเป็นฝ่ายถูกต้อง และทำเหมือนว่าอีกฝ่ายเป็นผู้ร้าย รวมถึงการเผยแพร่ข่าวลือที่ไม่เป็นความจริงเพื่อทำให้อีกฝ่ายเกิดความสั่นคลอน และเสียขวัญกำลังใจ

คำขวัญ คำคม ที่สื่อถึงการปลุกใจ แม้จะเป็นการให้กำลังใจฝ่ายเดียวกัน แต่ในอีกนัยหนึ่งก็ถือเป็นการ Propaganda เช่น ไทยนี้รักสงบ แต่ถึงรบไม่ขลาด เอกราชจะไม่ให้ใครข่มขี่

อีกหนึ่งรูปแบบของโฆษณาชวนเชื่อที่เคยถูกใช้ในอดีตคือ ‘ใบปลิว’ ในระหว่างสงครามโลกครั้งที่ 2 ทั้งฝ่ายญี่ปุ่นและฝ่ายพันธมิตรใช้ใบปลิว ในการชักจูงคนไทยให้มาเข้าข้างฝ่ายของตน

Propaganda ที่คุณอาจทำไปโดยไม่รู้ตัว..

ความขัดแย้งระหว่างไทย-กัมพูชาที่ยังไม่มีจุดจบ การปะทะกันที่เกิดขึ้น ส่งผลกระทบร้ายแรงต่อประชาชนของทั้งสองประเทศ ในระหว่างสถานการณ์รุนแรงนี้ การส่งต่อ ‘ข่าว’ หรือการปลุกใจในหลายๆ รูปแบบ อาจเข้าข่ายเป็นโฆษณาชวนเชื่อแบบไม่ทันรู้ตัว

การส่งกำลังใจ บริจาคของ เพื่อช่วยเหลือประชาชนในเขตพื้นที่หรือพี่ทหารแนวหน้า จะไม่ถือเป็นโฆษณาชวนเชื่อ แล้วแบบไหนหละ ที่เรียกว่าโฆษณาชวนเชื่อ?

• การส่งต่อข่าวที่ไม่เป็นจริงเพื่อโจมตี หรือสร้างความเกลียดชังต่อฝ่ายตรงข้าม
  
• การขึ้นรูป ‘ธงชาติ’ ใช้เนื้อเพลง หรือคำคมต่างๆ เพื่อการปลุกใจให้ชักจูงไปในทางเดียวกัน
  
• การปลุกปั่น ยั่วยุ หรือข่มเหงฝ่ายตรงข้าม

ในระหว่างสงครามที่ส่งผลกระทบรุนแรงต่อหลายฝ่าย ผลพวงจากการใช้ Propaganda อาจสร้างความเกลียดชังอย่างไม่มีที่สิ้นสุด ควรแชร์หรือโพสอย่างมีวิจารณณาณ ให้ตระหนักถึงผลกระทบที่ตามมาจากการ กระทำของเรา

ขอบคุณข้อมูลจาก

• https://www.silpa-mag.com/history/article_76867
• https://pantip.com/topic/31687641/desktop
• https://www.psywarrior.com/JUSPAOVNPropPoster.html
• https://brandinside.asia/like-netflix-in-north-korea/
• https://pantip.com/topic/31294442/page2
• https://www.nationalarchives.gov.uk/

ติดตามเนื้อหาดีๆแบบนี้ได้ที่

Facebook : https://www.facebook.com/innnews.co.th

Twitter : https://twitter.com/innnews

Youtube : https://www.youtube.com/c/INNNEWS_INN

TikTok : https://www.tiktok.com/@inn_news

LINE Official Account : @innnews