“โลกร้อน” ทำอากาศผิดเพี้ยน ผลักมนุษย์ต้องปรับตัวหนักขึ้น รับมือสภาพอากาศสุดขั้ว

เมื่ออุณหภูมิโลกสูงขึ้น บรรยากาศจะสามารถกักเก็บไอน้ำได้มากขึ้น ส่งผลให้ปริมาณฝนที่ตกในแต่ละครั้งมีความรุนแรงมากขึ้น ขณะเดียวกันช่วงเวลาระหว่างฝนตกก็ยาวนานขึ้น ทำให้หลายพื้นที่เผชิญทั้งฝนตกหนักและภาวะแห้งแล้งสลับกันอย่างรวดเร็ว

สถานการณ์ดังกล่าวสร้างความเสี่ยงต่อการเกิดน้ำท่วมฉับพลันมากขึ้น โดยเฉพาะในพื้นที่ที่เผชิญความแห้งแล้งเป็นเวลานาน เพราะดินที่แห้งและแข็งตัวจะดูดซับน้ำฝนได้ยาก เมื่อต้องเผชิญกับฝนตกหนักในระยะเวลาอันสั้น ส่งผลให้เกิดน้ำท่วมในพื้นที่ต่าง ๆ รวมถึงเพิ่มการพังทลายของหน้าดินและการชะล้างสารมลพิษลงสู่แหล่งน้ำ แต่ในทางกลับกัน การเปลี่ยนจากสภาพเปียกชื้นไปสู่ภาวะแห้งแล้งอย่างรวดเร็ว จนทำให้การเตรียมพร้อมรับมือภัยแล้งทำได้ยากขึ้น

งานวิจัยที่ตีพิมพ์ในวารสาร Earth’s Future ได้ศึกษาลุ่มน้ำแม่น้ำจำนวน 698 แห่งทั่วสหราชอาณาจักร โดยใช้แบบจำลองสภาพภูมิอากาศและแบบจำลองอุทกวิทยา เพื่อประเมินผลกระทบภายใต้สถานการณ์ที่อุณหภูมิโลกเพิ่มขึ้น 2 และ 4 องศาเซลเซียสจากระดับก่อนยุคอุตสาหกรรม พบว่าความถี่ของปรากฏการณ์สภาพอากาศสุดขั้วทั้งในรูปแบบเปลี่ยนจากแห้งแล้งสู่เปียกชื้น และจากเปียกชื้นสู่แห้งแล้ง จะเพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญในหลายพื้นที่ของประเทศ

ปัจจุบันหลายพื้นที่ของโลกเริ่มเผชิญรูปแบบสภาพอากาศสุดขั้วและมีแนวโน้มรุนแรงขึ้นในอนาคต ซึ่งจะสร้างแรงกดดันต่อทั้งระบบป้องกันน้ำท่วมและระบบบริหารจัดการภัยแล้งในเวลาเดียวกัน เมื่อภาวะโลกร้อนทวีความรุนแรงมากขึ้น การวางแผนรับมือภัยพิบัติแบบเดิมที่มองน้ำท่วมหรือภัยแล้งเป็นเหตุการณ์แยกจากกัน อาจไม่เพียงพออีกต่อไป เพราะในอนาคตหลายพื้นที่อาจต้องเผชิญทั้งสองเหตุการณ์ต่อเนื่องกันภายในระยะเวลาอันสั้น ดังนั้นแต่ละภูมิภาคทั่วโลกจำเป็นต้องเตรียมพร้อมและปรับตัวเพื่อรับมือกับความเสี่ยงจากภัยพิบัติที่เกิดขึ้นในระยะเวลาอันสั้นให้มีประสิทธิภาพมากที่สุด เพื่อลดความเสียหายที่อาจเกิดขึ้นต่อชีวิต และทรัพย์สิน

ข่าวที่เกี่ยวข้อง

• ยูเนสโกชี้ “โลกร้อน” กำลังซ้ำเติมคนจน ทั้งที่ปล่อยคาร์บอนน้อยที่สุด
• ทำไมโลกร้อนทำฝนเพี้ยน? จาก “แล้ง” สู่ “ท่วม” ได้ในพริบตา
• ออสเตรเลียประกาศเปลี่ยนเกม จาก “มหาอำนาจถ่านหิน” สู่ “ผู้นำพลังงานสะอาดโลก”
• น้ำท่วมทะเลทรายในซินเจียงกลางฤดูร้อน คาดอากาศร้อนจัด ฝนหนักผิดปกติ
• กรุงเทพฯ ติดโผเสี่ยงสุด อากาศร้อนจัดทะลุ 120 วันต่อปี