“ศาลจีน” วินิจฉัยบริษัทห้ามปลดพนักงาน อ้างเหตุผลแทนที่ด้วย AI
"ศาลจีน" วินิจฉัยบริษัทไม่สามารถเลิกจ้างพนักงานเพียงเพื่อแทนที่ด้วยระบบ AI ได้ สะท้อนความพยายามรักษาเสถียรภาพตลาดแรงงานท่ามกลางการแข่งขันด้านเทคโนโลยี
วันที่ 2 พฤษภาคม 2569 เวลา 15.10 น. สำนักข่าวบลูมเบิร์กรายงานว่า ศาลในจีนมีคำตัดสินว่า บริษัทไม่สามารถเลิกจ้างพนักงานเพียงเพื่อแทนที่ด้วยระบบปัญญาประดิษฐ์ (AI) ได้ สะท้อนความพยายามของทางการในการรักษาเสถียรภาพตลาดแรงงาน ควบคู่ไปกับการแข่งขันระดับโลกด้านเทคโนโลยี AI
คดีดังกล่าวได้รับการพิจารณาโดย Hangzhou Intermediate People’s Court ซึ่งระบุว่า บริษัทเทคโนโลยีแห่งหนึ่งในจีนตะวันออกได้เลิกจ้างโดยมิชอบ หลังพนักงานรายหนึ่งปฏิเสธการลดตำแหน่ง เมื่อหน้าที่ของเขาถูกแทนที่ด้วยระบบ AI
ศาลระบุว่า เหตุผลที่บริษัทอ้างในการเลิกจ้าง ไม่เข้าข่ายสถานการณ์เชิงลบ เช่น การลดขนาดธุรกิจหรือปัญหาทางการดำเนินงาน และไม่เข้าเงื่อนไขทางกฎหมายที่ทำให้ไม่สามารถดำเนินสัญญาจ้างงานต่อไปได้
นอกจากนี้ศาลยังย้ำในคำวินิจฉัยเพิ่มเติม ว่า บริษัทไม่สามารถปลดพนักงานหรือปรับลดเงินเดือนฝ่ายเดียว โดยอ้างความก้าวหน้าทางเทคโนโลยีเป็นเหตุผล
พนักงานในคดีนี้ ซึ่งระบุชื่อเพียง “โจว” ทำหน้าที่ตรวจสอบความถูกต้องของผลลัพธ์จากโมเดลภาษา (Large Language Models) แต่เมื่อบริษัทนำระบบ AI มาใช้แทนงานดังกล่าว เขาถูกลดตำแหน่งและถูกปรับลดเงินเดือนลงถึง 40%
หลังจากปฏิเสธข้อเสนอปรับตำแหน่ง บริษัทได้เลิกจ้างเขา โดยอ้างการลดจำนวนพนักงานจากการนำ AI มาใช้ ก่อนที่คดีจะเข้าสู่กระบวนการอนุญาโตตุลาการ และต่อมาสู่ศาล ซึ่งมีคำสั่งให้บริษัทจ่ายค่าชดเชย
คำตัดสินครั้งนี้เกิดขึ้นในช่วงที่บริษัทจีนเร่งนำ AI มาใช้ตามนโยบายรัฐ เพื่อแข่งขันในเวทีเทคโนโลยีโลก ขณะเดียวกันรัฐบาลจีนก็ให้ความสำคัญกับเสถียรภาพตลาดแรงงาน ท่ามกลางเศรษฐกิจที่ชะลอตัวและอัตราการว่างงานของคนรุ่นใหม่ที่ยังอยู่ในระดับสูง
คำวินิจฉัยดังกล่าวยังสอดคล้องกับแนวคำตัดสินก่อนหน้าในเดือนธันวาคม ที่ศาลจีนอีกแห่งระบุว่า การนำ AI มาใช้ ไม่เพียงพอเป็นเหตุผลทางกฎหมายในการเลิกจ้างพนักงานของบริษัทแผนที่แห่งหนึ่ง
อ้างอิง : www.bloomberg.com