หำยนต์ คืออะไร? คนเหนือน่าจะรู้ดี
ถ้าคุณคิดว่า นี่คือเรื่องทะลึ่ง ลามก รึปล่าว ก็ต้องบอกว่า ไม่ใช่ครับ แต่ก็ อาจจะไม่ได้ไกลจากสิ่งที่คุณคิด เท่าไหร่นัก…
‘หำยนต์’ คือส่วนประกอบหนึ่งของเรือนล้านนา หรือเรือนกาแลทางภาคเหนือ เป็นแผ่นไม้แกะสลักติดอยู่เหนือประตูห้องนอน โดยเฉพาะห้องนอนเจ้าของเรือน
คำว่าหำในภาษาไทยวนหรือโยนกแปลว่าอัณฑะ ซึ่งก็สื่อถึงเพศชายนั่นแหละครับ ส่วนคำว่า ยนต์ มาจากคำว่า ยันตร์ ในภาษาสันสกฤต หมายถึง สิ่งศักดิ์สิทธิ์ที่ใช้สำหรับปกปักรักษา หำยนต์ จึงถือเป็นสิ่งศักดิ์สิทธิ์ สำหรับป้องกันเภทภัย ไม่ให้ผ่านประตู เข้าไปถึงตัวผู้อยู่อาศัยนั่นเอง
หำยนต์ มักมีรูปทรงสี่เหลี่ยมผืนผ้า และรูปทรงแบบขอบบนตรง ขอบล่างโค้งเว้า (หรือ Arc Lower) การกำหนดขนาดของหำยนต์ จะใช้วิธีวัดความยาวเท้า ของเจ้าของเรือน ประตูเล็กจะมีขนาด 3 เท่าของเท้า ส่วนประตูใหญ่ จะมีขนาด 4 เท่าของเท้า ลวดลายฉลุมีทั้งลายกนก ลายเครือเถา ลายเมฆไหล ลายดอกไม้ ลายประแจจีน เป็นต้น
และถ้าหากมีการรื้อถอน หรือขายเรือนให้แก่ผู้อื่น เจ้าของใหม่ ก็จะต้องทำการ ‘บุบหำ’ หรือ ตีหำยนต์แรงๆ เพื่อถอนฤทธิ์ให้หมดความศักดิ์สิทธิ์ คล้ายกับการทำหมันนั่นเองครับ
แอ่วเหนือคราวหน้า อย่าลืมมองหา หำยนต์ กันนะครับ
-------------------
อ่านสกรู๊ปย้อนรอยอื่นๆที่นี่
- ตุ๊กตาเสียกบาลคืออะไร ทำไมคอหัก!?
https://www.chillpainai.com/scoop/11865
- เข้าใจผิดมาตลอด! ราวบันไดวัดไม่ใช่ “พญานาค”