วาฬเพชรฆาตโจมตีเรือ เพราะใช้ฝึกเป็นเป้าล่าปลาทูน่า
‘เป็นวิธีการฝึกของพวกเราเองแหละ’ นักวิทยาศาสตร์มีทฤษฎีใหม่ว่าทำไมออร์ก้าถึง ‘โจมตี’ เรือในคาบสมุทรไอบีเรีย นั่นคือวาฬเพชฌฆาตเหล่านี้ใช้เป็นเป้าการฝึกล่าเหยื่ออาหารโปรดของพวกมัน ตามงานวิจัยใหม่
นับตั้งแต่การโจมตีครั้งแรกในปี 2020 ผู้เชี่ยวชาญต่างก็เสนอทฤษฎีกันเป็นจำนวนมากว่าทำไมวาฬเพชฌฆาตในคาบสมทุรไอบีเรียถึงทำพฤติกรรมเช่นนั้น บางคนเชื่อว่านี่เป็นอาจเป็นการแก้แค้น บ้างก็ว่าเป็นอุบัติเหตไม่ก็กิจกรรมสนุก ๆ ของออร์ก้าเหล่านี้
แต่ Bruno Díaz López หัวหน้าทีมวิจัยโลมาปากขวด (BDRI) กล่าวว่าเมื่อใช้ข้อมูลจากวิทยาศาสตร์พลเมืองรวมเข้ากับการกระจายตัวของวาฬเพชฌฆาตแล้ว พวกเขาเชื่อว่าโลมายักษ์กลุ่มนี้ (แม้จะมีชื่อว่า ‘วาฬ’ แต่วาฬเพชฌฆาตถูกจัดอยู่ในกลุ่มโลมา) ใช้หางเสือของเรือเป็นเป้าหมายในการฝึกฝนเพื่อล่าปลาทูน่าครีบสีน้ำเงินแอตแลนติก (Thunnus thynnus)
“การเล่นคือการเรียนรู้” เขากล่าว “หากคุณมีสุนัขและใช้ของเล่น สุนัขก็จะเรียนรู้เทคนิคในการล่า”
จากบันทึก 597 รายการเกี่ยวกับเหตุการณ์จากวาฬเพชฌฆาต Díaz López ระบุว่าเกือบครึ่งหนึ่ง (47%) เป็นการมีปฏิสัมพันธ์กับเรือ ทีมวิจัยได้ใช้ข้อมูลนี้สร้างเป็นแบบจำลองคอมพิวเตอร์ในด้านการเคลื่อนไหวของออร์ก้า โดยมันแสดงให้เห็นว่าวาฬเพชฌฆาตและปลาทูน่าต่างถูกขับเคลื่อนโดยปัจจัยด้านสิ่งแวดล้อมแบบเดียวกัน
ซึ่งหมายความว่า ‘ปลาทูน่าอยู่ที่ไหน วาฬเพชฌฆาคก็จะอยู่ที่นั่น’ โดยเฉพาะกับวาฬเพชฌฆาตในคาบสมุทรไอบีเรียที่กินปลาทูน่าเป็นหลัก แต่ทีมวิจัยเชื่อว่าประเด็นสำคัญอยู่ที่ปลาทูน่าครีบน้ำเงินในมหาสมุทรแอตแลนติกไม่ได้เป็นสัตว์ใกล้สูญพันธุ์อีกต่อไปเนื่องจากมาตรการอนุรักษ์ที่ผ่านมา
ทำให้พวกมันมีจำนวนมากขึ้น จนส่งผลให้วาฬเพชฌฆาตบริเวณนั้นหาอาหารได้ง่ายขึ้นและมีอย่างเพียงพอ ซึ่งหมายความต่อไปว่า พวกมันก็มีเวลาว่างมากขึ้น “ถ้าคุณมีอาหารกินดี ๆ คุณก็มีเวลามากขึ้น” Díaz López กล่าว
และสำหรับสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมแล้ว การเล่นเป็นหนึ่งในพฤติกรรมที่ช่วยฝึกฝนทักษะของชีวิต วาฬเพชฌฆาตก็เช่นเดียวกัน มันจำเป็นต้องทำงานร่วมกันเพื่อจับปลาทู่น่าที่ตัวใหญ่และว่ายน้ำเร็ว ดังนั้นพวกมันอาจสร้างสถานการณ์จำลองจากสิ่งที่คล้าย ๆ กันเพื่อให้รุ่นต่อไปหาอาหารกินเองได้
“บางทีวาฬเพชฌฆาตตัวหนึ่งอาจเข้าโจมตี และตัวหนึ่งก็เข้าโจมตีอีกครั้ง” Díaz López บอก ซึ่งคล้ายกับสิ่งที่เกิดขึ้นกับหางเสือของเรือ โดยเฉพาะอย่างยิ่งที่มีแต่ออร์ก้าวัยรุ่นเข้าโจมตีเรือตามรายงาน สิ่งนี้ช่วยให้วาฬเพชฌฆาตแยกปลาทูน่าออกจาฝูง และกดดันให้มันไปยังน้ำตื้นที่จับง่ายกว่า
แต่ยังไงก็ตามผู้เชี่ยวชาญบางคนไม่เห็นด้วยเช่น Erich Hoyt นักวิจัยจากองค์กรการกุศลทางทะเล Whale and Dolphin Conservation ซึ่งไม่ได้มีส่วนร่วมในการศึกษาครั้งนี้ เขาเชื่อว่ามันเป็นแค่ ‘การเล่น’ อย่างเดียว ไม่มีการฝึกฝนเข้ามาเกี่ยวข้อง
“ผมไม่เชื่อว่าวาฬเพชฌฆาตกำลังเล่นกับหางเสือเพียงเพื่อปรับปรุงทักษะการล่าปลาทูน่า” เขาบอก “ผมคิดว่าการเล่นของพวกมันเหมือนกับการเล่นของเด็ก ๆ ซะมากกว่า โดยไม่ได้มีเป้าหมายที่แน่นอน แต่ก็ช่วยเสริมสร้างทักษาะทางปัญญาและร่างกาย”
เขาเชื่อว่าพฤติกรรมนี้เกิดขึ้นในช่วงหนึ่งของชีวิตเท่านั้น และในที่สุดมันก็จะจางหายไป “จากประสบการณ์อันจำกัดของเรา เราพบว่ากระแสแฟชั่นต่าง ๆ ค่อย ๆ หายไปตามกาลเวลา” Hoyt
ท้ายที่สุดไม่ว่าเหตุผลที่แท้จริงจะเป็นอย่างไร แต่ดูเหมือนว่าวาฬเพชฌฆาตได้รับความรู้จากสิ่งเหล่านั้นจริง ๆ
ที่มา
https://www.sciencedirect.com/…/abs/pii/S0964569124002308
https://www.livescience.com/…/orcas-may-be-ramming…
https://www.nytimes.com/…/spain-orcas-boat-ramming.html
Photo : Renaud de Stephanis/CIRCE