ปิดด่านชายแดน ทำคนถูกหลอกลวงน้อยลง ธปท. ชี้เทคโนโลยี AI ทำให้โจรมีความสามารถสูงขึ้น แนะวิธีการป้องกันตัวจากมิจฉาชีพออนไลน์

ธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) เผยแพร่บทความเรื่อง “AI กับโลกไซเบอร์: เสี่ยงภัย X ปลอดภัย” โดยมีใจความโดยสรุปว่า ในปัจจุบัน ปัญญาประดิษฐ์ (AI) ถูกนำมาใช้อย่างแพร่หลายในหลากหลายด้าน ทั้งการศึกษา งานวิจัย และในภาคธุรกิจ แต่ก็รวมถึงมิจฉาชีพที่ใช้ AI ในการหลอกลวง จนทำให้กลายเป็นภัยไซเบอร์ที่ทวีความรุนแรงขึ้นเรื่อย ๆ

มีการใช้ AI ในการสร้างสื่อปลอมแปลง เช่น Deepfake ที่สามารถสวมรอยบุคคลที่มีชื่อเสียง เพื่อใช้ในการหลอกลวง ซึ่งเหยื่อของมิจฉาชีพไม่ได้ถูกจำกัดอยู่เพียงแค่ระดับบุคคล แต่ในสหราชอาณาจักร เคยมีกรณีที่บริษัทวิศวกรรม ถูกหลอกเอาเงินไปมากถึง 20 ล้านปอนด์ (ราว 882 ล้านบาท)

และในปัจจุบันมิจฉาชีพสามารถใช้ AI ในการรับข้อมูลและความสนใจส่วนตัวของเหยื่อ เพื่อใช้ในการปรับแต่งเนื้อหาและรูปแบบการสื่อสารให้ตรงจริตของเหยื่อ และในอนาคตข้างหน้าอาจจะเลยเถิดไปถึงการใช้ AI สร้างโลกคู่ขนาน multiverse ไปหลอกลวงเหยื่อได้

นอกจากนี้ พัฒนาการของ AI ทำให้มิจฉาชีพมีต้นทุนที่ใช้ในการหลอกลวงได้ถูกลง ในขณะที่ประสิทธิภาพการหลอกลวงสูงขึ้น เจาะจงกลุ่มเป้าหมายระดับรายบุคคลได้ และในอนาคตจะสามารถปลอมแปลงเป็นบุคคลที่ไม่มีอยู่จริง จนทำให้ไม่สามารถติดตามจับกุมได้

สำหรับขั้นตอนการใช้งาน AI ของมิจฉาชีพมีดังนี้

1 เล็งเป้า: ใช้ข้อมูลจาก Dark Web เพื่อวิเคราะห์พฤติกรรมออนไลน์ของเหยื่อ และหาช่องทางขโมยตัวตน (Identity) ผ่าน Web scraping, Data Analytics, และ Phishing email

2 ติดต่อและสานสัมพันธ์: ปลอมแปลงสถานะทางสังคม ใช้ Identity Theft และ Deepfake ผ่านช่องทางต่าง ๆ เช่น โทรศัพท์, SMS, Instant Messaging, Phishing email, และ Chatbot

3 ลงมือ (Hook): หลอกให้เหยื่อโอนเงินไปยังบัญชีม้า ผ่าน Payment หรือ Fake website และตัดการติดต่อเมื่อเหยื่อรู้ตัว

ธปท. แนะนำแนวทางการป้องกันภัยจาก AI ของมิจฉาชีพดังนี้

– ปิดกั้นข้อมูลส่วนตัว: ไม่ให้คนต้องสงสัยเข้าถึงข้อมูลส่วนตัวได้ง่าย

– ตรวจสอบผู้ติดต่อ: ใช้ Caller ID screening, Digital ID proofing, Deepfake detection, Phishing email detection, และ Family secret code

– ระงับบัญชี: แจ้งระงับบัญชีทันทีเมื่อพบพฤติกรรมต้องสงสัยในการชำระเงินออนไลน์

– สร้างความตระหนักรู้: รณรงค์และให้ความรู้แก่ประชาชนทุกช่วงวัย เพื่อรับมือกับมิจฉาชีพ

ธปท. ยังรายงานด้วยว่าขบวนการมิจฉาชีพข้ามชาติมีจุดเริ่มต้นของเส้นทางการเงินจากเครือข่ายธุรกิจการพนันในเอเชียตะวันออก และในปัจจุบันมีการเคลื่อนย้ายมายังประเทศเพื่อนบ้านของไทย ภายหลังจากที่ถูกปราบปรามในประเทศต้นทาง

ในส่วนของประเทศไทย พบว่ามีศูนย์กลางการดำเนินการในพื้นที่ตะวันออก เพราะอยู่ใกล้สนามบินและคนในพื้นที่มีความคุ้นเคยในการทำธุรกิจกับชาวต่างชาติที่นำเงินเข้ามาลงทุนเป็นจำนวนมาก จึงไม่รู้สึกผิดสังเกตในการทำธุรกรรมกับกลุ่มทุนมิจฉาชีพที่ทำธุรกิจบังหน้า

ต่างจากในภาคเหนือที่กลุ่มทุนมิจฉาชีพจะต้องเก็บตัวอย่างมิดชิดและนำเงินไปลงทุนในหลักทรัพย์มากกว่าการเปิดธุรกิจโดยตรง

ซึ่งผลการศึกษาล่าสุดที่ติดตามประเมินผลจากการปิดชายแดนไทยในช่วงที่ผ่านมา พบว่าเจ้าหน้าที่ในท้องที่ได้รับการร้องเรียนลดลงอย่างชัดเจน แต่มิจฉาชีพอาจเคลื่อนย้ายการปฏิบัติการได้ จึงต้องอาศัยการบังคับใช้กฎหมายเพื่อปราบปรามร่วมกับมาตรการต่าง ๆ อย่างเข้มงวด

ธปท. รายงานว่า จากผลการศึกษาล่าสุดพบว่าเส้นแบ่งระหว่างเหยื่อและมิจฉาชีพเริ่มบางลงจนทำให้คนที่เผชิญกับปัญหาทางเศรษฐกิจอาจตัดสินใจเข้าร่วมกับมิจฉาชีพได้ และเป็นที่น่ากังวลว่าคนรุ่นใหม่ในยุค post-modern ที่ต้องอยู่ในสังคมที่ต้องดิ้นรนเอาตัวรอด ในขณะที่ค่านิยมด้านศีลธรรมทางสังคมอ่อนแอลง อาจถูกผลักดันให้จำต้องเข้าร่วมองค์กรอาชญากรรมข้ามชาติ โดยเห็นว่าสำคัญกว่าเรื่องคุณธรรม

#TheStructure
#TheStructureNews
#AI #แก๊งคอลเซ็นเตอร์

#ธนาคารแห่งประเทศไทย

อ่านรายงานฉบับเต็มของ ธปท.: https://www.bot.or.th/th/research-and-publications/articles-and-publications/articles/article-20250703.html