เที่ยวน่าน... มนต์เสน่ห์แห่งผ้าทอ

เมืองน่าน ในอดีตเป็นนครรัฐเล็กๆ ที่มีวิถีวัฒนธรรมและอัตลักษณ์ที่ทรงคุณค่ามากมาย ถูกสืบทอดมานาน หลายชั่วอายุคน มีผ้าทอพื้นเมืองน่าน ลวยลวด สวยงามและมีเอกลักษณ์ การทอและตัดเย็บสุดพิถีพิถัน ใครเห็นก็ต้องหลงเสน่ห์ลวดลาย และสีสันบนผืนผ้าที่ไม่มีใครเหมือน แต่ละบ้านแต่ละชุมชน ต่างมีลวดลายที่เป็นเอกลักษณ์เฉพาะชุมชน วันนี้เราจะพาไปซึมซับเรื่องราวที่มีเสน่ห์ของผ้าทอเมืองน่านไปพร้อมๆ กันเลยค่ะ
จากกรุงเทพนั่งเครื่องประมาณ 1 ชัวโมงก็มาถึงที่ท่าอากาศยานน่านนคร เปิดทริปกันที่ โฮงเจ้าฟองคำ บ้านไม้สัก โบราณหลังใหญ่ สไตล์ล้านนา เป็นบ้านเก่าอายุเกือบ 200 ปี ที่มีสถาปัตยกรรมที่เป็นเอกลักษณ์ บอกเล่าประวัติความเป็นมาของชุมชนชาวน่าน ตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน
เดิมแล้วที่นี่เป็นบ้านพักของ เจ้าศรีตุมมา-หลานเจ้ามหาวงศ์ (เจ้าผู้ครองนครน่าน องค์ที่ 11 ของราชวงศ์หลวงติ๋นมหาวงศ์) ในเวลาต่อมา เจ้าบุญยืน ธิดาคนสุดท้องของ เจ้าศรีตุมมา กับ เจ้ามะโน ได้ย้ายตัวโฮงลงมาสร้างในที่ปัจจุบัน และได้ตกทอดสืบต่อมายัง เจ้าฟองคำ ธิดาของ เจ้าบุญยืน กับ เจ้าอินต๊ะ
ปัจจุบันด้านบนของบ้านเป็นสถานที่จัดแสดงของเก่าเมืองน่านมากมายหลายอย่าง แบ่งเป็นห้องต่างๆ เช่น ห้องนอน ห้องพระ และห้องครัว เป็นต้น โดยของทั้งหมดอยู่คู่กับบ้านนี้มาตั้งแต่อดีตกาล ยกเว้นเครื่องเงินที่เจ้าของบ้านได้สะสมเอง
และบริเวณใต้ถุนเรือน เป็นจุดที่มีการสาธิต และดูวิถีชีวิตและภูมิปัญญาการทอผ้าของชาวน่าน อย่างการปั่นฝ้ายเป็นเส้นด้าย ไปจนถึงขั้นตอนการทอที่ต้องใช้ความละเอียดและประณีตโดยเฉพาะ
ตอนนี้โฮงเจ้าฟองคำ มีเก็บค่าเข้าชมและเป็นค่าอนุรักษ์บ้านแล้ว ค่าเข้าเพียงคนละ 20 บาท
โฮงเจ้าฟองคำ
ที่อยู่ 8 ซอย 2 บ้านพระเกิด ถ.สุมนเทวราช ต.ในเวียง อ.เมือง จ.น่าน
พิกัด https://goo.gl/maps/KfvcSo9Z91cFpzEp7
โทร 0 5471 0537
พร้อมชิมไข่งามงอน เมนูชาววังที่หาชิมที่ไหนไม่ได้ นอกจากโฮงเจ้าฟองคำ เท่านั้น!! เมนูนี้ เป็นเมนูที่ถูกคิดค้นโดยเจ้าฟองคำ ทำมาจากไข่เป็ดและน้ำพริกหนุ่มมาคลุกเคล้ากัน ชุบกับไข่ดิบ และนำไปทอด รสชาติเผ็ดร้อน กินคู่กับผัก อร่อยจนลืมไม่ลงเลยค่ะ
และทำ สวยดอก หรือกรวยดอกไม้ ทำจากใบตองม้วนเป็นกรวย ตกแต่งขอบด้วยกลีบใบตอง จัดใส่ดอกไม้ต่างๆ ให้สวยงาม คนเหนือเล่ากันว่า ถ้าอยากสวย อยากงาม ต้องทำดอกไม้ให้งาม เพื่อนำไปสักการะพระพุทธรูปในอุโบสถวัดภูมินทร์ และชมภาพกระซิบรักบันลือโลก ปูม่าน ย่าม่าน
วัดภูมินทร์
ที่อยู่ ผากอง ต.ในเวียง อ.เมืองน่าน จ.น่าน 55000
พิกัด https://goo.gl/maps/NxRpqjJvUfj7jSGo6
โทร 054 771 897
เราทานข้าวเที่ยงกันที่นี่ กลุ่มทอผ้าบ้านซาวหลวง เป็นอาหารพื้นบ้าน แต่ความอร่อยต้องบอกว่าไม่ธรรมดา ฝีมือจากกลุ่มแม่บ้านของที่นี่เองค่ะ ต้อนรับกันอย่างอบอุ่นสุดๆ
อิ่มหนำกันแล้วก็ไปเดิมชม กลุ่มทอผ้าบ้านซาวหลวง เป็นกลุ่มและศูนย์เรียนรู้วิถีการทอผ้าเมืองน่าน มีกิจกรรมเรียนรู้อย่าง โรงทอผ้า ที่ปลูกฝ้ายและเก็บดอกฝ้าย ดูกระบวนการผลิตเส้นดายและการทอผ้าอย่างใกล้ชิด ลายผ้าที่ได้รับความนิยมของกลุ่มคือ ผ้าลายบ่อสวก ที่เชื่อกันว่าหากสวมใส่แล้ว จะนำมาซึ่งความมั่งคั่งเจริญรุ่งเรืองแก่ผู้สวมใส่
กลุ่มทอผ้าบ้านซาวหลวง
ที่อยู่ 116 หมู่ที่ 5 บ้านซาวหลวง ต.บ่อสวก อ.เมืองน่าน จ.น่าน 55000
พิกัด https://goo.gl/maps/v6pfFPJATYyWDhFq5
โทร 088 454 1005
Facebook กลุ่มวิสาหกิจผ้าทอมือซาวหลวง
เดินทางไปต่อยังกลุ่มวิสาหกิจชุมชนบ้านเชียงราย ที่นี่เป็นแหล่งผลิตผ้าซิ่น ลายตาโก้ง เดิมเป็นลายผ้าขาวม้าและผ้าห่ม ต่อมามีการพัฒนาการทอผ้าโดยการเพิ่มเส้นยืนเป็น 3 เส้น ทำให้สีไม่ตก เนื้อผ้ามีความแน่น สามารถนำไปแปรรูปเป็นผลิตภัณฑ์ต่างๆ ได้ มีมากกว่า 30 ผลิตภัณฑ์ อย่างเสื้อ ผ้าปูโต๊ะ ผ้ารองจาน พวงกุญแจ ผ้าหุ้มโซฟ้าโรงแรม กระเป๋าใส่เศษสตางค์ เป็นต้น
กลุ่มวิสาหกิจชุมชนกลุ่มทอผ้าบ้านเชียงราย
ที่อยู่ 56 หมู่ที่ 8 ต.ดู่ใต้ อ.เมืองน่าน จ. น่าน
พิกัด https://goo.gl/maps/qwkgEtj3fpdaVLkS6
โทร 087 707 7198
เรียกได้ว่าทั้ง 3 กลุ่ม นี้ สะท้อนของพลังผู้หญิงที่แข็งแกร่งมากๆ เลยค่ะ และอยู่เบื้องหลังของแบรนด์ “น่านเน้อเจ้า”ที่เป็นอีกหนึ่งแรงในการสร้างรายได้และยกระดับคุณภาพชีวิตให้แก่คนในชุมชน และยังได้รับรางวัล PATA Gold Awards 2020 ประเภทรางวัล Women Empowerment Initiative อีกด้วยจ้า
หลังจากซึมซับสเน่ห์แห่งผ้าทอ เมืองน่านจากทั้ง 3 กลุ่มกันจนครบแล้ว ก็เข้าสู่เที่ยวเมืองน่านกันค่ะ เริ่มจากทานข้าวเย็นที่ร้าน เฮือนภูคา ร้านอาหารพื้นเมือง ตามแบบฉบับของชาวเหนือ บรรยากาศบ้านไม้โบราณและของตกแต่งแบบชาวเหนือ
เมนูที่ต้องมาชิมเลยก็คือ ออเดิร์ฟเมืองเหนือรสเด็ด! ไม่ว่าจะเป็นไส้อั่ว น้ำพริกอ๋อง แคปหมู และขาดไม่ได้กับผักสดลวก เข้ากันดีมาก เชียงดาวผัดไข่, ลาบปลา, ไก่ทอดมะแขว่น, แกงแคไก่ ละแกงโฮะ
เฮือนภูคา
ที่อยู่ 13/2 ถนนข้าหลวง ต.เวียง อ.เมืองน่าน จ.น่าน 55000
พิกัด https://goo.gl/maps/patfd8s51Sd1kh1w9
เปิดทุกวันเวลา 10.00 – 22.00 น.
โทรศัพท์: 095 962 9663
Facebook เฮือนภูคา
คืนนี้เรานอนพักกันที่โรงแรมเวียงแก้ว ที่พักบรรยากาศเงียบสงบ อยู่ใกล้พระธาตุแช่แห้ง คุมโทนด้วยสีขาว น้ำตาล และตัดสีเขียวจากต้นไม้ในโรงแรม มีสระน้ำ และที่นั่งพักชิลล์ๆ ชมปลาคาร์ฟตัวใหญ่ว่ายไปว่ายมาให้ดูเพลินๆ ด้วยค่ะ
ห้องนอนกว้างใหญ่ สิ่งอำนวยความสะดวกที่นี่ครบครัน ประดับตกแต่งด้วยรูปปั้นกระต่าย เนื่องจากที่พักอยู่ใกล้วัดพระธาตุแช่แห้ง เป็นพระธาตุประจำปีเกิดของคนเกิดปีเถาะ ก็เลยมีกระต่ายมาตกแต่งเต็มโรงแรมนั่นเองจ้า
โรงแรมเวียงแก้ว
ที่อยู่ 379 ม.2 ถนนน่าน-แม่จริม ต.ฝายแก้ว อ.ภูเพียง จ.น่าน 55000
พิกัด https://goo.gl/maps/2SCceXC7zoRD8VTu7
โทร 054 783 955
Facebook Wiangkaewhotel in Nan
ทานอาหารเช้าที่โรงแรมแล้ว มุ่งหน้าไป วัดพระธาตุแช่แห้ง เป็นพระธาตุคู่บ้านคู่เมืองของชาวน่าน องค์พระธาตุเป็นเจดีย์ทรงระฆัง รอบๆ องค์บุด้วยทองจังโก และเป็นพระธาตุประจำปีเถาะ ชาวล้านนาเชื่อว่า หากได้เดินทางไปสักการบูชากราบไหว้นมัสการองค์พระธาตุแซ่แห้ง หรือการชูธาตุ ประจำปีเกิดจะได้รับอานิสงส์ ทำให้ชีวิตอยู่ดี มีสุข ปราศจากโรคภัย หน้าที่การงานเจริญก้าวหน้า เป็นต้น
วัดพระธาตุแช่แห้ง
ที่อยู่ 89 มหาพรหม ต.ผาสิงห์ อ.เมืองน่าน น่าน 55000
พิกัด https://goo.gl/maps/Mb1pdwwhWo39fco89
เปิดทุกวันเวลา 07.00 – 18.00 น.
ก่อนตีตั๋วกลับเมืองกรุง เราจะพาไปชมอีก 1 วัด นั่นก็คือ วัดพระธาตุเขาน้อย วัดนี้ตั้งอยู่บนยอดดอย เขาน้อย และเป็นจุดชมวิวที่สวยที่สุด สามารถมองเห็นทิวทัศน์ โดยรอบของตัวเมืองน่าน และเป็นที่ประดิษฐานพระพุทธมหาอุดมมงคลนันทบุรีศรีน่าน เป็นพระพุทธรูปปางประทานพร บนฐานดอกบัวสูง 9 เมตร บนยอดพระเกศาทำจากทองคำหนัก 27 บาท สร้างขึ้นเนื่องในมหามงคลที่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่ฯ ทรงเจริญพระชนมพรรษา 6 รอบ เมื่อวันที่ 5 ธันวาคม พ.ศ. 2542
วัดพระธาตุเขาน้อย
ที่อยู่ 89 ต.ผาสิงห์ อ. เมืองน่าน จ.น่าน 55000
พิกัด https://goo.gl/maps/z22XwksPCqYnRAyh6
ได้ทั้งไหว้พระ และชมวิวไปพร้อมๆ กัน บอกเลยว่าคุ้ม! ทริปนี้เราขอลาไปเพียงเท่านี้ค่ะ แต่ขอบอกเลยว่าเราจะกลับมาเที่ยวน่านใหม่แน่นอนจ้า น่าน เมืองเล็กๆ น่ารักๆ ที่งดงามด้วยมนต์เสน่ห์ทางธรรมชาติ คุณค่าทางวัฒนธรรม และต้องขอขอบคุณ อพท. ที่ให้การสนับสนุนการท่องเที่ยวในชุมชน ในเมืองน่านนี้ด้วยค่ะ