การได้รับแสงแดดเพียงพอ ทำให้ภูมิคุ้มกันแข็งแรง
ออกไปรับแสงแดดบ้าง! การได้รับแสงแดดช่วยให้ภูมิคุ้มกันแข็งแรง และทำให้เม็ดเลือดขาวต่อสู้กับเชื้อโรคได้ดีขึ้น (สำหรับประเทศไทยแล้วแนะนำรับแดดเฉพาะตอนเช้า ๆ เพราะกลางวันยูวีแรงมาก! ทาครีมกันแดดด้วยนะ!)
ในหลายปีที่ผ่านมานักวิทยาศาสตร์จำนวนมากหันมาศึกษาสิ่งที่เรียกว่า ‘circadian rhythm’ หรือจังหวะชีวภาพ ซึ่งเรียกอีกอย่างได้ว่า นาฬิกาชีวภาพในร่างกายของเรา สิ่งนี้จะคอยควบคุมการทำงานของระบบต่าง ๆ เช่นตื่นนอนตามเวลาเดิม ๆ ทุกวัน หรือเข้านอนตามเวลาเดิมทุกคืน
จังหวะร่างกายเหล่านี้มักถูกกำหนดจากหลายปัจจัยรวมถึงสภาพแวดล้อมอย่าง แสงแดด งานวิจัยจำนวนมากชี้ให้เห็นว่าการรบกวนจังหวะดังกล่าว เช่น การทำงานเป็นกะ หรือการเดินทางที่สร้างอาการเจ็ตแล็กจนไม่ได้รับแสงแดดเพียงพอนั้น เชื่อมโยงกับระบบภูมิคุ้มกันอ่อนแอ
“การสังเกตเหล่านี้ตอกย้ำแนวคิดที่ว่า การรักษาจังหวะชีวภาพให้แข็งแรงด้วยการได้รับแสงแดดเป็นประจำ จะช่วยให้ระบบภูมิคุ้มกันแข็งแรง” Chris Hall รองศาสตราจารย์ด้านภูมิคุ้มกัน มหาวิทยาลัยโอ๊คแลนด์ เขียน “แต่ระบบภูมิคุ้มกันรู้ได้อย่างไรว่าเป็นเวลากลางวัน นั่นคือสิ่งที่การวิจัยของเราซึ่งตีพิมพ์ใน Science Immunology พบ ผลลัพธ์ของเราอาจส่งผลดีต่อการรักษาอาการอักเสบในที่สุด”
ทีมวิจัยจาก จากคณะแพทยศาสตร์และวิทยาศาสตร์สุขภาพ มหาวิทยาลัยโอ๊คแลนด์ ได้ตรวจสอบตัวอ่อนของปลาม้าลาย (zebrafish) เนื่องจากมีโครงสร้างทางพันธุกรรมและระบบภูมิคุ้มกันคล้ายมนุษย์ อีกทั้งยังมีร่างกายโปร่งใส ทำให้สังเกตกระบวนการทางชีววิทยาได้ง่าย
พวกเขาเน้นไปที่เซลล์ภูมิคุ้มกันที่เรียกว่า ‘นิวโทรฟิล’ ซึ่งเป็นเม็ดเลือดขาวชนิดหนึ่ง และเป็นเซลล์แรกที่ตอบสนองต่อการติดเชื้อ ทว่ากลับมีอายุสั้นมากจึงยากต่อการตรวจสอบในมนุษย์ แต่ในปลาม้าลายนั้นทำได้ง่ายมาก ข้อมูลเบื้องต้นเผยให้เห็นว่า การตอบสนองต่อเชื้อโรคจะมีประสิทธิภาพสูงสุดในระหว่างกลางวัน
ต่อมา ทีมวิจัยก็พบต่อไปว่า นิวโทรฟิล ฆ่าเชื้อโรคได้ดีขึ้นเมื่อในตอนกลางวัน แล้วพวกมันรู้ได้ยังไงว่าตอนนี้กลางวัน? นักวิทยาศาสตร์จึงแก้ไขพันธุกรรมของ นิวโทรฟิล ใหม่เพื่อปิดนาฬิกาชีวภาพ ทำให้พวกเขาได้รู้ว่า ปัจจัยที่ควบคุมการทำงานคือ แสง ซึ่งจะคอยเตือนให้เซลล์รู้ว่า ตอนนี้เป็นกลางวันอยู่
“สิ่งนี้นำไปสู่การค้นพบว่าเซลล์ภูมิคุ้มกันที่สำคัญเหล่านี้มีนาฬิกาชีวภาพภายในที่ควบคุมด้วยแสง ซึ่งจะเตือนให้เซลล์รู้ว่าเป็นเวลากลางวัน (คล้ายกับนาฬิกาปลุก) วิธีนี้ช่วยเพิ่มความสามารถในการฆ่าเชื้อแบคทีเรีย” Hall กล่าว
การค้นพบเหล่านี้จะทำให้นักวิทยาศาสตร์พัฒนายาที่มีผลต่อนาฬิกาชีวภาพได้ เนื่องจาก นิวโทรฟิล นั้นเป็นเซลล์ภูมิคุ้มกันกลุ่มแรก และมีจำนวนมากที่สุดซึ่งมักถูกใช้มากในบริเวณที่เกิดการอักเสบ ดังนั้นจึงนำไปต่อยอดได้อีกเพื่อต่อสู้กับภาวะอักเสบในร่างกาย
ที่มา
https://www.science.org/doi/10.1126/sciimmunol.adn3080
https://www.sciencealert.com/exposure-to-daylight-boosts…
https://theconversation.com/daylight-can-boost-the-immune…
https://neurosciencenews.com/daylight-immune-system-29144/
Photo: Image-Source/Envato, Dr Graham Beards (neutrophil)