เปิด 5 สัญญาณเตือนร่างกายขาดธาตุเหล็ก!
The Bangkok Insight
อัพเดต 06 มิ.ย. 2563 เวลา 18.02 น. • เผยแพร่ 07 มิ.ย. 2563 เวลา 01.15 น. • The Bangkok Insightคงต้องขอยอมรับว่า ภาวะร่างกายขาดธาตุเหล็ก ถือเป็นความผิดปกติที่เกิดขึ้นได้มากพอ ๆ กับโรคฮิตประเภทอื่น และโดยส่วนใหญ่ก็มักจะเกิดกับเพศหญิง (รวมทั้งกลุ่มคนที่ไม่ค่อยชอบทานเนื้อสัตว์) ด้วยส่วนใหญ่เมื่อร่างกายเกิดภาวะโลหิตจางมักจะตามมาด้วยการขาดธาตุเหล็ก ทราบหรือไหมว่า ธาตุเหล็กมีอยู่ในร่างกายอยู่เท่าไหร่? ร่างกายมีธาตุเหล็กอยู่ประมาณ 40 – 50 มิลลิกรัมต่อกิโลกรัม
ซึ่งแน่นอน เจ้าตัวธาตุเหล็กนี่ จะอยู่ที่เม็ดเลือดแดงในรูปแบบของฮีโมโกลบิน และจะถูกเก็บสะสมไปอยู่ตับบ้าง ม้ามบ้าง ที่นี่ เมื่อเม็ดเลือดแดงถูกสร้างขึ้นมาที่ไขกระดูก และออกมาอยู่ในกระแสเลือด ทำหน้าที่นำออกซิเจนไปยังปอด และ เซลล์เนื้อเยื่อต่าง ๆ เจ้าตัวเม็ดเลือดแดง มีอายุเพียง 120 วัน หลังจากนั้น เม็ดเลือดแดงก็จะถูกทำลาย และธาตุเหล็กจะถูกปล่อยออกมา และนำกลับไปใช้ใหม่ในการสร้างฮีโมโกลบิน และสร้างเม็ดเลือดแดงใหม่อีกครั้ง
กระบวนการในร่างกายก็จะเป็นเช่นนี้ ซึ่งสารอาหารสำคัญที่เกี่ยวข้องในการสร้างเม็ดเลือดแดง คือ ธาตุเหล็ก กรดโฟลิก และวิตามิน 12 ดังนั้น จะเห็นได้ว่า ได้เราขาดสารอาหารชนิดใด ชนิดหนึ่ง จะส่งผลให้ร่างกายสร้างเม็ดเลือดแดงลดน้อยลง (รูปร่างเม็ดเลือดแดงจะมีขนาดเล็กลงด้วย) และแน่นอน ถ้าขาดสารอาหารเหล่านี้เป็นเวลานานต่อเนื่อง จะทำให้เกิดภาวะโลหิตจางได้
ธาตุเหล็ก สำคัญอย่างไรกับผู้หญิง
แน่นอนเลย เพราะผู้หญิงเรามีโอกาสสูญเสียธาตุเหล็กในร่างกายมากกว่าผู้ชาย ชัดมากในเรื่องการมีประจำเดือน ซึ่งเฉลี่ยแล้วต่อเดือนผู้หญิงจะเสียเลือดส่วนนี้ไปประมาณ 50 มิลลิลิตร หรือ เท่ากับสูญเสียธาตุเหล็กไปประมาณ 15 – 30 มิลลิกรัมต่อเดือน (มากกว่าเห็น ๆ เลยนะคะ) และจะมีแนวโน้มสูงขึ้นมากขึ้นได้อีก หากผู้หญิงไม่นิยมทานเนื้อสัตว์ และแน่นอน ผู้หญิงที่กำลังตั้งครรภ์ และผู้หญิงที่ต้องให้นมบุตร จำเป็นต้องการธาตุเหล็กเสริมเพิ่มมากขึ้น เพื่อไปสร้างเม็ดเลือดแดงด้วย
ความสำคัญธาตุเหล็กแต่ละวัย
- กลุ่มหญิงตั้งครรภ์ โดยผู้หญิงตั้งครรภ์ที่มีภาวะโลหิตจางจากการขาดธาตุเหล็ก จะเสี่ยงต่อการคลอดก่อนกำหนด และถ้าเกิดเสียเลือดมากในการคลอด อาจเป็นอันตรายถึงแก่ชีวิต ซึ่งตัวเด็กทารกคลอดก่อนกำหนดนั้น จะมีน้ำหนักต่ำกว่าเกณฑ์ และมีธาตุเหล็กสะสมน้อยด้วยค่ะ
- กลุ่มหญิงวัยเจริญพันธ์ ด้วยเพศหญิงเมื่อเข้าสู่วัยเจริญพันธ์ จะมีประจำเดือน และทำให้สูญเสียธาตุเหล็กทางประจำเดือนทุกเดือน ดังนั้น ธาตุเหล็กจึงมีความสำคัญต่อหญิงวัยเจริญพันธ์ เพราะถ้าวัยนี้ขาดธาตุเหล็ก ส่งผลให้การเรียนมีประสิทธิภาพลดลง
- กลุ่มผู้ใหญ่ ในวัยผู้ใหญ่ทั้งหญิง และ ชาย ต้องการธาตุเหล็กเสริมในร่างกายเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพ เพิ่มสมรรถนะในการทำงาน และแน่นอน ผู้ใหญ่ท่านใด ที่ขาดธาตุเหล็ก จะทำให้รู้สึกอ่อนเพลีย เหนื่อยง่าย ทำให้ประสิทธิภาพในการทำงานลดลง
เห็นได้ชัดเจนว่า แร่ธาตุเหล็ก มีบทบาทสำคัญต่อสุขภาพและความเป็นอยู่ในชีวิตประจำวันเราจริง ๆ ทีนี้ เรามาดูกันว่า สัญญาณเตือนว่าร่างกายขาดธาตุเหล็ก นั้นมีอะไรบ้าง :-
1. อ่อนเพลีย และเหนื่อยล้ามากถือเป็นอาการที่พบบ่อยมากที่สุดอย่างหนึ่งของภาวการณ์ขาดธาตุเหล็ก เป็นภาวะที่ร่างกายรับออกซิเจนไม่เพียงพอ จึงส่งผลต่อระดับพลังงานของร่างกายอย่างเห็นได้ชัด คนที่ขาดธาตุเหล็กในเลือด จะรู้สึกเหนื่อยง่าย อ่อนแอ อ่อนเพลีย ไม่มีสมาธิจดจ่อกับสิ่งที่ทำได้ ฉะนั้น ต้องเติมธาตุเหล็กเข้าไปช่วย พร้อมทั้งเพิ่มการพักผ่อนในเพียงพอ
2. ตัวซีดสี ผิวซีด หรือ อาการตัวซีด อาจมีสาเหตุจากเม็ดเลือดแดงมีขนาดเม็ดเล็กลงและน้อยลงด้วย และมีระดับปริมาณฮีโมโกลบินน้อยลง ซึ่งเป็นสาเหตุหลักจากการที่ร่างกายขาดธาตุเหล็ก ฮีโมโกลบิน มีส่วนทำให้สีผิวมีความเป็นปกติตามสภาพผิวแต่ละคน แต่เมื่อร่างกายมีธาตุเหล็กต่ำ ผิวหนังก็จะซีดลงตามไปด้วย ดังนั้น เน้นทานเนื้อสัตว์ เครื่องในสัตว์ พวกหมู วัว ไก่ ปลา เพื่อเพิ่มปริมาณธาตุเหล็กในร่างกาย
3. ผิวแห้งกร้าน ถึงแม้ไม่ได้อยู่ในห้องแอร์ ก็ผิวแห้ง อันนี้เป็นสัญญาณเตือน โดยหากมอาการคันบริเวณผิวหนัง หรือ ผิวลอกเป็นขุย ๆ แปลว่าร่างกายกำลังขาดการบำรุงเลือด เน้นรับประทานผลไม้ เช่น แก้วมังกร ทับทิม สตรอเบอรี่
4. ภูมิต้านทานต่ำ พอภูมิต้านทานต่ำ จะทำให้เราเป็นหวัดง่ายมาก อากาศเปลี่ยนนิดหน่อย ก็เป็นหวัดกันแล้ว และธาตุเหล็ก มีส่วนสำคัญในการสร้างระบบภูมิคุ้มกัน ดังนั้น เมื่อร่างกายขาดธาตุเหล็ก จึงทำให้มีภูมิคุ้มกันต่ำส่งผลให้ร่างกายได้รับเชื้อโรคต่าง ๆ เข้าสู่ร่างกายได้ง่ายขึ้น
5. ผมร่วง จริงอยู่ เส้นผมของคนเราจะร่วงประมาณ 100 เส้นต่อวัน แต่หากถ้าเส้นผมเราร่วงมากเกิน และไม่มีเส้นผมใหม่งอกมาทดแทน อาจเป็นสัญญาณของการขาดธาตุเหล็กได้ โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ถ้าเป็นโรคโลหิตจาง สามารถทำให้ผมร่วงบ่อย ด้วยสาเหตุจากเมื่อรูขุมขนไม่ได้รับออกซิเจนเพียงพอ เส้นผมจะหลุดร่วง และจะไม่มีผมงอกขึ้นมาใหม่ จนกว่าได้รับธาตุเหล็กที่เพียงพอ
อย่างไรก็ตาม ผู้ที่ได้รับธาตุเหล็กไม่เพียงพอ แพทย์จะแนะนำให้ทานอาหารเสริมธาตุเหล็ก หรือ ยาทดแทน ซึ่งมีความปลอดภัยต่อร่างกาย ไม่ก่อให้เกิดอันตรายพบกันใหม่ ฉบับหน้า สวัสดีค่ะ
(เครดิต : www.cities.trueid.net , www.headthline.com/nutrition/iron-deficiency-signs-symptoms )
www.i-kinn.com