รวมข้อมูลน่าสนใจในการเลือกตั้ง ส.ก.2565
VoiceTV
อัพเดต 28 พ.ค. 2565 เวลา 13.45 น. • เผยแพร่ 28 พ.ค. 2565 เวลา 12.29 น. • กองบรรณาธิการวอยซ์ออนไลน์ข้อมูลพื้นฐานเลือกตั้ง ส.ก.2565
- ผู้มีสิทธิเลือกตั้ง 4,357,098 คน
- ผู้มาใช้สิทธิ 2,635,283 คน
- คิดเป็นร้อยละ 60.48%
นับเป็นครั้งแรกในประวัติศาสตร์ที่ผู้มาใช้สิทธิเลือก ส.ก. เกิน 50% อาจเพราะได้เลือกตั้งวันเดียวกับเลือกตั้งผู้ว่าฯ ซึ่งกระแสการแข่งขันมาแรง
4 พรรคหลัก วอยซ์รวบรวมคะแนนดิบได้ดังนี้
- เพื่อไทย ได้คะแนนรวมทุกเขต 620,018 คะแนน
- ก้าวไกล ได้คะแนนรวมทุกเขต 485,830 คะแนน
- ประชาธิปัตย์ ได้คะแนนรวมทุกเขต 348,852 คะแนน
- พลังประชารัฐ ได้คะแนนรวมทุกเขต 274,970 คะแนน
สฤณี อาชวานันทกุล นักวิชาการอิสระอ้างอิงผลลัพธ์ที่รวบรวมโดยอาสาสมัคร Vote62 ระบุว่า
- ไทยสร้างไทย ได้คะแนนรวมทุกเขต 241,945 คะแนน
- รักษ์กรุงเทพ ได้คะแนนรวมทุกเขต 190,206 คะแนน
- กล้า ได้คะแนนรวมทุกเขต 53,332 คะแนน
- รวมไทยยูไนเต็ด ได้คะแนนรวมทุกเขต 21,183 คะแนน
- ภูมิใจไทย ได้คะแนนรวมทุกเขต 19,789 คะแนน
คะแนน Vote No หรือ 'ไม่เลือกผู้ใด' ของ ส.ก.ทั้ง 50 เขต สูงถึง 200,493 คะแนน คิดเป็น 7.61% ของผู้มาลงคะแนนเลือกตั้ง ส.ก. (ภาพที่ 1) ถือว่าสูงมาก สูงกว่าโหวตโนของคะแนนฝั่งผู้ว่าฯ ซึ่งมีแค่ 72,227 คะแนน และสูงกว่าการเลือกตั้ง ส.ก.เมื่อปี 2563 ที่มีคน Vote No เพียง 1.89%
จำนวน Vote No ของ ส.ก. ที่สูงมากนั้นสะท้อนให้เห็นถึงการส่งเสียงของประชาชนที่ไม่อยากเลือกผู้สมัครคนใดมาเป็น ส.ก. ในเขตพื้นที่นั้นๆ ซึ่งอาจจะเป็นเพราะไม่รู้จักตัวผู้สมัคร ส.ก. ในเขตของตัวเองเลย หรือแม้กระทั่งไม่รู้ว่า ส.ก. มีความสำคัญอย่างไร ทำหน้าที่อะไร และเกี่ยวข้อง หรือจะสามารถช่วยเหลืออะไรกับประชาชนในเขตได้บ้าง หรือแม้กระทั่งอาจจะรู้สึกว่าไม่มีความจำเป็นต้องพึ่งพิง ส.ก. ในเขต จึงไม่รู้ว่าอยากเลือกใคร
Rocket Media Lab วิเคราะห์ว่า
- หากเทคะแนน Vote No ให้อับดับ 2จะทำให้ผลการเลือกตั้ง ส.ก. ในเขตนั้นเปลี่ยนไป คือ คลองสาน ดอนเมือง ดินแดง ตลิ่งชัน ทวีวัฒนา บางเขน บางคอแหลม บางแค บางนา บางบอน บางรัก ปทุมวัน ประเวศ พญาไท พระโขนง ยานนาวา ราชเทวี ลาดพร้าว วังทองหลาง สาทร หนองจอก หลักสี่ และห้วยขวาง โดยพรรคก้าวไกลได้ที่นั่งเพิ่มขึ้นมาอีก 8 เขต คือ คลองสาน ดินแดง บางบอน บางรัก ปทุมวัน ประเวศ วังทองหลาง และห้วยขวาง พรรคเพื่อไทยได้ที่นั่งเพิ่มขึ้นอีก 7 เขต บางเขน บางแค พญาไท พระโขนง ราชเทวี ลาดพร้าว และหนองจอก พรรคประชาธิปัตย์ ได้ที่นั่งเพิ่มขึ้นอีก 4 เขต คือ ตลิ่งชัน ทวีวัฒนา บางคอแหลม และยานนาวา พรรคพลังประชารัฐ ได้ที่นั่งเพิ่มขึ้นอีก 2 เขต คือ สาทร และหลักสี่ พรรคไทยสร้างไทยได้ที่นั่งเพิ่มขึ้น 1 ที่นั่งในเขตดอนเมือง และกลุ่มรักษ์กรุงเทพได้ที่นั่งเพิ่มขึ้น 1 ที่นั่งในเขตบางนา
- หากเทคะแนน Vote No ให้อันดับ 3 จะมี 12 เขตที่ผลการเลือกตั้ง ส.ก. ในเขตนั้นเปลี่ยนไป ได้แก่ คลองสาน ดินแดง ทวีวัฒนา บางคอแหลม บางแค บางนา บางบอน บางรัก ปทุมวัน พระโขนง ยานนาวา และวังทองหลาง โดยจะทำให้พรรคเพื่อไทยได้ที่นั่งเพิ่มขึ้นมาอีก 6 เขต คือ คลองสาน ดินแดง ทวีวัฒนา บางนา บางบอน และปทุมวัน พรรคพลังประชารัฐ ได้ที่นั่งเพิ่มขึ้นอีก 2 เขต คือ บางแค และพระโขนง พรรคก้าวไกล กล้า ประชาธิปัตย์ และกลุ่มรักษ์กรุงเทพ ได้ที่นั่งเพิ่มขึ้นพรรค/กลุ่มละ 1 เขต คือ ก้าวไกลในเขตบางคอแหลม พรรคกล้าในเขตยานนาวา พรรคประชาธิปัตย์ในเขตวังทองหลาง และกลุ่มรักษ์กรุงเทพในเขตบางรัก
- หากเทคะแนน Vote No ให้อันดับ 4 จะมี 4 เขตที่ผลการเลือกตั้ง ส.ก. ในเขตนั้นเปลี่ยนไป ได้แก่ วังทองหลาง บางนา ทวีวัฒนา และบางรัก โดยจะทำให้พรรคพลังประชารัฐได้ที่นั่งเพิ่มขึ้นมาอีก 2 เขต คือ ทวีวัฒนา และบางรัก พรรคประชาธิปัตย์ได้ที่นั่งเพิ่มขึ้นอีก 1 ที่นั่งในเขตบางนา หรือจะทำให้พรรคไทยสร้างไทยได้ที่นั่งเพิ่มขึ้นอีก 1 ที่นั่งในเขตวังทองหลาง
- หากเทคะแนน Vote No ให้อันดับ 5 จะทำให้กลุ่มรักษ์กรุงเทพได้ที่นั่งเพิ่มขึ้นอีก 1 ที่นั่งในเขตวังทองหลาง
ย้อนไปในปี 2553 ในการเลือกตั้ง ส.ก.ครั้งก่อน เจ้าของแชมป์เดิมคือ ประชาธิปัตย์ (ปชป.) กวาดไป 45 ที่นั่ง เพื่อไทย 15 ที่นั่ง อิสระ 1 ที่นั่ง ขณะที่การเลือกตั้ง ส.ก.ปี 2565 ปชป.ได้ 9 ที่นั่ง เพื่อไทย 20 ที่นั่ง ก้าวไกล 14 ที่นั่ง รักษ์กรุงเทพ 3 ที่นั่ง พลังประชารัฐ (พปชร.) 2 ที่นั่ง ไทยสร้างไทย 2 ที่นั่ง
การแบ่งเขตเลือกตั้ง ส.ก.ปี 53 กับ 65 ไม่เหมือนกัน คือ 61 เขต กับ 50 เขต ดังนั้น หากเทียบเป็นเปอร์เซ็นต์จะเห็นภาพชัดกว่า ซึ่งเราพบว่า ปี 2553 ปชป.ได้ 74%, เพื่อไทยได้ 25% ขณะที่ในปี 2565 ปชป.ได้ 18% เพื่อไทยได้ 40%
อย่างไรก็ดี การเลือกตั้ง ส.ก.ในปี 2553 อาจนำมาวิเคราะห์การเมืองปัจจุบันไม่ได้ เนื่องจากพรรค พปชร. และก้าวไกลยังไม่ถือกำเนิด ดังนั้น นักวิเคราะห์ทั้งหลายจึงหยิบใช้ข้อมูลคะแนนดิบในการเลือกตั้ง ส.ส.ปี 2562 (เฉพาะในเขต กทม.) ที่มีผู้เล่นครบถ้วน เทียบกับคะแนนดิบ ส.ก.ในครั้งนี้ เพื่อดูว่าแต่ละพรรคได้รับความนิยมลดลง/เพิ่มขึ้นเพียงไร
สิริพรรณ นกสวน สวัสดี จากคณะรัฐศาสตร์ จุฬาฯ ระบุว่า ในการเลือกตั้ง ส.ก.หนนี้ ‘ฝ่ายประชาธิปไตย’ ไม่ได้ชนะแบบแลนด์สไลด์ ทุกฝ่ายยังคงมีคะแนนฐานที่มั่นของตนเอง อาจมีลดลงหรือเพิ่มขึ้นเล็กน้อย เพียง 4% รายละเอียดมีดังนี้
- ปชป. ได้คะแนนรวมในปี 2562 และ ปี 2565 เท่ากันราวๆ 15%
- ก้าวไกล ได้แคะแนนรวมในปี 2562 สูงถึง 25% แต่หากไม่มีการยุบพรรคไทยรักษาชาติ คะแนนน่าจะอยู่ที่ 20% ซึ่งใกล้เคียงกับสัดส่วนคะแนนของก้าวไกลในปี 2565 ที่ได้ราว 21%
- เพื่อไทย ได้คะแนนรวมในปี 2562 ราว 19% ซึ่งถ้ารวมคะแนนที่ควรเป็นของไทยรักษาชาติด้วยคาดว่าอยู่ที่ 26% เท่ากับคะแนนรวมของเพื่อไทยในปี 2565 ที่ได้ราว 26%
- พปชร. ได้คะแนนรวมในปี 2562 ราว 25% แต่ในปี 2565 ร่วงมาอยู่ที่ 11%
- เมื่อรวมพรรคฝ่าย ‘ประชาธิปไตย’ เพื่อไทย 26% ก้าวไกล 20% ไทยสร้างไทย 10% แล้วได้ 56% เพิ่มขึ้น 4% จากปี 2562 (เพื่อไทย+อนาคตใหม่+เสรีรวมไทย+เศรษฐกิจใหม่ =52%)
- เมื่อรวมพรรค ‘สนับสนุนประยุทธ์/รัฐประหาร คสช.’ พปชร. 11% รักษ์กรุงทเพ 8% และกล้า 2% จะได้ 21% หรือหายไป 4% นั่นคือส่วนที่เพิ่มไปให้เข่งฝ่ายค้าน
Rocket Media Lab ทำตารางจำแนกที่นั่ง ส.ส.-ส.ก.ในเขตต่างๆ เทียบปี 2562 และปี 2565 เพื่อดูว่าพรรคใดครองพื้นที่ใด แม้การแบ่งเขตจะไม่เหมือนกัน แต่ก็พอทำให้เห็นภาพได้ว่า พื้นที่ไหนพรรคใดได้ ส.ส. และปัจจุบันในการเลือกตั้ง ส.ก.รักษาฐานไว้ได้ หรือสูญเสียให้พรรคใด สรุปได้ดังนี้
- พปชร. รักษาฐานที่มั่นไว้ได้ 1 เขตเคือ เขตหนองจอก
- พปชร. แย่งพรรคเพื่อไทยได้ 1 เขต คือ เขตดินแดง
- พปชร. เสียพื้นที่ให้กับก้าวไกล-เพื่อไทย-ปชป.-รักษ์กรุงเทพ ในหลายเขต (ตามภาพ)
- เพื่อไทย รักษาฐานที่มั่นไว้ได้ 6 เขต คือ คลองสามวา, ดอนเมือง, บึงกุ่ม, ภาษีเจริญ, ลาดกระบัง,ห้วยขวาง
- เพื่อไทยเสียเขตดินแดงให้พลังประชารัฐ, เสียเขตบางเขนให้รักษ์กรุงเทพฯ , เสียเขตบางบอนให้ ปชป., เสียเขตสายไหมให้ไทยสร้างไทย
- ก้าวไกล รักษาฐานไว้ได้ 4 เขต คือ ทวีวัฒนา, บางนา, พระโขนง, ยานนาวา
- ก้าวไกลเสียเขตจอมทอง ทุ่งครุ ธนบุรี บางคอแหลม สวนหลวง ให้เพื่อไทย, เสียคลองสาน บางกอกใหญ่ ให้ ปชป., เสียราษฎร์บูรณะให้ไทยสร้างไทย ซึ่งตัวส.ก.ย้ายมาจาก ปชป.
- ปชป.ไม่ได้ ส.ส.เลยในปี 2562 แต่การเลือก ส.ก.รอบนี้ ทวงคืนมาได้ 9 พื้นที่ โดยส่วนใหญ่ทวงคืนมาได้จาก พปชร.
พิชญ์ พงษ์สวัสดิ์ จากคณะรัฐศาสตร์ จุฬาฯ ให้ข้อสังเกตว่า การวิเคราะห์การเลือกตั้งใหญ่ครั้งหน้าโดยใช้คะแนน ส.ส.ในปี 2562 เทียบกับคะแนน ส.ก.หรือคะแนนผู้ว่าฯ ในปี 2565 นั้นมีความซับซ้อน เพราะมีความเหมือน-ความต่างที่ต้องคำนึงถึงหลายประการ เช่น การเลือกตั้งระดับมหานคร (เลือกผู้ว่าฯ) ในเมืองใหญ่ทั่วโลกคนมักตัดสินใจโดยเน้น coalition หรือการประสานร่วมมือเพื่อให้ทำงานสำเร็จ จึงอาจไม่ได้คำนึงถึงจุดยืน อุดมการณ์ทางการเมืองมากเท่าการเลือกตั้งระดับชาติ ขณะที่การเลือก ส.ก.เป็นการเมืองระดับชุมชน ซึ่งมีปัจจัยความนิยมตัวผู้สมัครในพื้นที่ที่อาจโยกย้ายพรรคแล้วพาให้พรรคใหม่ชนะการเลือกตั้ง, การลดลงของประชากร การขยายตัวของเมืองไปยังปริมณฑล การเกิดขึ้นของที่พักอาศัยอย่างคอนโดมิเนียมในหลายพื้นที่ซึ่งนำคนใหม่ๆ เข้ามาอยู่อาศัย ฯลฯ
อย่างไรก็ตาม พิชญ์มองว่า การเลือกตั้งครั้งหน้าจะแตกเป็น 4-5 เฉดใหญ่ เพื่อไทย ก้าวไกล ฝ่ายอนุรักษ์นิยมที่เอาพล.อ.ประยุทธ์ และฝ่ายอนุรักษ์นิยมที่ไม่เอาพล.อ.ประยุทธ์ โดยสิ่งที่ทุกฝ่ายกำลังเผชิญเหมือนกันก็คือ การขาด ‘ผู้นำ’ ที่ทรงพลังเพียงพอแบบที่นำเสนอแล้วสังคมโดยรวมจะซื้อ
นอกจากลุ้นผลเลือกตั้งว่าใคร/พรรคไหนได้เป็น ส.ก.เขตไหน สิ่งที่น่าสนใจอีกอย่างหนึ่งคือ ดูว่าแชมป์ในเขตนั้นๆ ชนะขาด หรือชนะแบบหืดขึ้นคอ เบียดกับพรรคอันดับ 2 มากเพียงไหน
เมื่อดูคะแนนพรรคอันดับ 2 ใน 50 เขต พบว่า
- ก้าวไกล ได้ที่สอง 24 เขต
- ประชาธิปัตย์ ได้ที่สอง 8 เขต
- เพื่อไทย ได้ที่สอง 7 เขต
- พปชร. ได้ที่สอง 6 เขต
- รักษ์กรุงเทพ ได้ที่สอง 2 เขต
- ไทยสร้างไทย ได้ที่สอง 2 เขต
- กล้า ได้ที่สอง 1 เขต
เมื่อดูความสูสีของคะแนนพรรคที่ได้ที่ 2 กับพรรคที่ได้แชมป์ จะพบว่า บางเขตเฉือนกันระดับ 'หลักหน่วย' บางเขตก็ทิ้งห่างกันระดับ 'หลักหมื่น' เช่น
- วังทองหลาง - เพื่อไทย คว้าที่นั่ง ส.ก. แต่คะแนนห่างจากก้าวไกล เพียง 22 คะแนน
- ปทุมวัน - รักษ์กรุงเทพ คว้าที่นั่ง ส.ก. แต่คะแนนห่างจาก ก้าวไกล เพียง 270 คะแนน
- ทวีวัฒนา - ก้าวไกล คว้าที่นั่ง ส.ก. แต่คะแนนห่างจาก ประชาธิปัตย์ เพียง 340 คะแนน
- บางรัก - เพื่อไทย คว้าที่นั่ง ส.ก. แต่คะแนนห่างจาก ก้าวไกล เพียง 350 คะแนน
- บางบอน - ประชาธิปัตย์ คว้าที่นั่ง ส.ก. แต่คะแนนห่างจาก ก้าวไกล เพียง 800 คะแนน
- พระโขนง - ก้าวไกล คว้าที่นั่ง ส.ก. แต่คะแนนห่างจาก เพื่อไทย เพียง 900 คะแนน
- บางแค - ก้าวไกล คว้าที่นั่ง ส.ก. คะแนนห่างจาก เพื่อไทย ราว 1,600 คะแนน
- สาธร - ก้าวไกล คว้าที่นั่ง ส.ก. คะแนนห่างจาก พลังประชารัฐ ราว 1,600 คะแนน
- บางนา - ก้าวไกล คว้าที่นั่ง ส.ก. คะแนนห่างจาก รักษ์กรุงเทพ ราว 2,000 คะแนน
- ดอนเมือง - เพื่อไทย คว้าที่นั่ง ส.ก. คะแนนห่างจาก ไทยสร้างไทย ราว 2,900 คะแนน
- บางพลัด - ประชาธิปัตย์ คว้าที่นั่ง ส.ก. คะแนนห่างจาก ไทยสร้างไทย ราว 4,600 คะแนน
- คลองเตย - รักษ์กรุงเทพ คว้าที่นั่ง ส.ก. คะแนนห่างจาก พลังประชารัฐ ราว 6,500 คะแนน
เป็นต้น
สำหรับเขตพรรคอันดับหนึ่งคะแนนทิ้งห่างอันดับสองแบบ 'นอนมา' เช่น
- ลาดกระบัง - เพื่อไทย คว้าที่นั่ง ส.ก. คะแนนห่างจาก ก้าวไกล ราว 27,000 คะแนน
- หนองแขม - เพื่อไทย คว้าที่นั่ง ส.ก. คะแนนห่างจาก ก้าวไกล ราว 18,000 คะแนน
- ทุ่งครุ - เพื่อไทย คว้าที่นั่ง ส.ก. คะแนนห่างจาก ประชาธิปัตย์ ราว 17,000 คะแนน
- สายไหม - ไทยสร้างไทย คว้าที่นั่ง ส.ก. คะแนนห่างจาก เพื่อไทย ราว 16,000 คะแนน
- จอมทอง - เพื่อไทย คว้าที่นั่ง ส.ก. คะแนนห่างจาก ก้าวไกล ราว 16,000 คะแนน
- บางขุนเทียน - ประชาธิปัตย์ คว้าที่นั่ง ส.ก. คะแนนห่างจาก ก้าวไกล ราว 14,000 คะแนน
- คลองสามวา - เพื่อไทย คว้าที่นั่ง ส.ก. คะแนนห่างจาก พลังประชารัฐ ราว 12,000 คะแนน
- คันนายาว - เพื่อไทย คว้าที่นั่ง ส.ก. คะแนนห่างจาก ก้าวไกลราว 11,000 คะแนน
- จตุจักร - ก้าวไกล คว้าที่นั่ง ส.ก. คะแนนห่างจาก กล้า ราว 10,000 คะแนน
เป็นต้น
หมายเหตุ :
- มี 2 เขตที่ผู้สมัคร ส.ก.จากบางพรรคถูกเพิกถอนรายชื่อโดย กกต. คือ เขตตลิ่งชัน นายเอนก ตุ้มน้อย จากพรรคเพื่อไทย, เขตสะพานสูง นายสมเกียรติ ปานดำ จากพรรคประชาธิปัตย์
- ผู้สมัครพรรคก้าวไกล มีการร้องเรียน กกต. กรณีความผิดปกติในผลการนับคะแนนที่หน่วยดินแดงและวังทองหลาง