อียิปต์พบที่ฝังพระศพฟาโรห์ครั้งแรกในรอบ 103 ปีนับตั้งแต่การค้นพบสุสานตุตันคาเมน
สัปดาห์นี้ นักโบราณคดีในอียปต์ได้เปิดเผยการค้นพบครั้งสำคัญ นั่นคือการค้นพบสุสานฝังพระศพของทุตโมเสสที่ 2 ซึ่งสูญหายไปนาน เชื่อกันว่าเป็นสถานที่ฝังศพกษัตริย์ในสมัย ราชวงศ์ที่ 18 ของอียิปต์ที่ยังไม่มีใครค้นพบ หลุมศพนี้ถือเป็นหลุมศพของฟาโรห์แห่งแรกที่ถูกค้นพบนับตั้งแต่การค้นพบสถานที่ฝังศพของตุตันคาเมนในตำนานโดยโฮเวิร์ด คาร์เตอร์ในปี 1922
สุสานหลวงดังกล่าวเป็นของทุตโมสที่ 2 ฟาโรห์องค์ที่ 4 แห่งราชวงศ์ที่ 18 และเป็นสามีของฮัตเชปซุต กษัตริย์หญิงผู้โด่งดัง ขุดพบโดยทีมนักวิจัยชาวอังกฤษ-อียิปต์ ซึ่งนำโดย ดร. เพียร์ส ลิเธอร์แลนด์ แห่งกาลาชีลส์ สกอตแลนด์ ความยิ่งใหญ่ของสถานที่ฝังศพนั้นเห็นได้ชัดเจนในทันที โดยมีบันไดขนาดใหญ่และทางเดินลงที่โอ่อ่าซึ่งบ่งบอกถึงความสำคัญของหลุมศพ
Photo - ทางเข้าสุสาน
“และส่วนหนึ่งของเพดานยังคงสภาพสมบูรณ์ โดยมีเพดานที่ทาสีน้ำเงินและมีดาวสีเหลืองอยู่ด้านบน และเพดานที่ทาสีน้ำเงินและมีดาวสีเหลืองนั้นพบได้เฉพาะในหลุมศพของกษัตริย์เท่านั้น” ดร. เพียร์ส ลิเธอร์แลนด์ ผู้ช่วยวิจัยกิตติมศักดิ์ของสถาบันแมคโดนัลด์เพื่อการวิจัยทางโบราณคดีแห่งมหาวิทยาลัยเคมบริดจ์และผู้อำนวยการภาคสนามของการสำรวจ BBC Newshour กล่าว
การเข้าถึงห้องฝังศพนั้นเป็นเรื่องท้าทาย ทีมงานต้องคลานไปตามทางเดินแคบๆ ยาว 10 เมตร ลอดผ่านช่องเปิดกว้างเพียง 40 ตารางเซนติเมตร ก่อนจะไปถึงห้องด้านใน เมื่อเข้าไปข้างใน พวกเขาพบกับเพดานสีน้ำเงินสะดุดตาที่ประดับด้วยข้อความโบราณที่สงวนไว้สำหรับกษัตริย์เท่านั้น ซึ่งยืนยันว่าพวกเขาได้เข้าไปในสถานที่ฝังศพของฟาโรห์จริงๆ
หลักฐานที่ชี้ชัดว่าทุตโมสที่ 2 ถูกฝังอยู่คือเศษโถดินเผาที่จารึกชื่อของพระองค์และชื่อของพระยางฮัตเชปซุต ซึ่งเป็นวัตถุชิ้นแรกที่เกี่ยวข้องกับการฝังศพของทุตโมสที่ 2 อย่างไรก็ตาม ทีมของดร. ลิเธอร์แลนด์ตั้งทฤษฎีว่าหลุมศพอาจถูกน้ำท่วมประมาณ 6 ปีหลังจากการฝังศพ ซึ่งอาจเป็นเหตุให้มีการย้ายสิ่งของภายในออกไป นักวิจัยเชื่อว่าพวกเขาได้ระบุสถานที่ที่น่าจะเป็นไปได้สำหรับหลุมศพรองนี้ ซึ่งอาจยังคงมีสมบัติที่ยังไม่ได้ถูกแตะต้องอยู่
Photo - ทางเข้าสุสาน (Photograph by the New Kingdom Research Foundation)
“การค้นพบครั้งนี้ไขปริศนาอันยิ่งใหญ่ของอียิปต์โบราณได้ นั่นคือที่ตั้งของสุสานของกษัตริย์ในราชวงศ์ที่ 18 สุสานของบรรพบุรุษของตุตันคาเมนไม่เคยถูกค้นพบเลย เพราะเชื่อกันว่าสุสานนี้ตั้งอยู่ที่ปลายสุดของภูเขาใกล้กับหุบเขากษัตริย์ ตอนแรกเราคิดว่าเราอาจจะพบสุสานของภรรยาของกษัตริย์ แต่บันไดกว้างและประตูทางเข้าขนาดใหญ่ทำให้เชื่อได้ว่ามีบางอย่างที่สำคัญกว่านั้น การค้นพบว่าห้องฝังศพได้รับการตกแต่งด้วยฉากจากตำราอัมดูอัต ซึ่งเป็นตำราศาสนาที่สงวนไว้สำหรับกษัตริย์ ถือเป็นเรื่องที่น่าตื่นเต้นอย่างยิ่ง และเป็นข้อบ่งชี้แรกที่บ่งชี้ว่านี่คือสุสานของกษัตริย์” – ดร. เพียร์ส ลิเธอร์แลนด์ กล่าว
การค้นพบครั้งนี้ถือเป็นผลงานอันยอดเยี่ยมจากการทำงานอย่างพิถีพิถันกว่า 12 ปีของทีมงานร่วมจากมูลนิธิวิจัยอาณาจักรใหม่ของดร. ลิเธอร์แลนด์และกระทรวงการท่องเที่ยวและโบราณวัตถุของอียิปต์ ความพยายามของพวกเขาได้นำไปสู่การขุดค้นหลุมฝังศพ 54 หลุมในภูเขาธีบันทางตะวันตกของเมืองลักซอร์ และการระบุตัวตนของพระภรรยาเจ้าและสตรีในราชสำนักมากกว่า 30 คน
“นี่เป็นหลุมฝังศพของราชวงศ์แห่งแรกที่ถูกค้นพบนับตั้งแต่การค้นพบห้องฝังศพของกษัตริย์ทุตันคาเมนในปี 1922” เชอริฟ ฟาธี รัฐมนตรีกระทรวงการท่องเที่ยวและโบราณวัตถุของอียิปต์กล่าว “นับเป็นช่วงเวลาพิเศษสำหรับนักอียิปต์วิทยา และเป็นก้าวสำคัญในการทำความเข้าใจอดีตร่วมกันของมนุษยชาติ”
Photo - รูปฟาโรห์ทุตโมสที่ 2 ที่วิหารคาร์นัค
ทั้งนี้ ทุตโมสที่ 2 ขึ้นครองบัลลังก์ของอียิปต์เมื่อประมาณ 1493 ปีก่อนคริสตกาล แต่รัชสมัยของพระองค์เมื่อเทียบกับความยิ่งใหญ่ของบรรพบุรุษและทายาทของพระองค์แล้ว ถือเป็นรัชสมัยที่ต่ำต้อย พระองค์เป็นพระโอรสของราโรห์ทุตโมสที่ 1 และพระนางมุตโนเฟรต พระมเหสีรองของพระองค์ ทุตโมสที่ 2 มีสถานะมั่นคงยิ่งขึ้นด้วยการแต่งงานกับฮัตเชปซุต พระขนิษฐาต่างมารดาของพระองค์ ซึ่งเป็นธิดาที่ได้รับความนิยมมากกว่าของของทุตโมสที่ 1 กับพระนางอาโมส พระมเหสีองค์ยิ่งใหญ่ของพระองค์ พระองค์สิ้นพระชนม์ในราวปี 1479 ก่อนคริสตกาล ทรงทิ้งรัชทายาทหนุ่มไว้เบื้องหลัง คือ ทุตโมสที่ 3 ที่เกิดจากพระมเหสีรองของพระองค์ คือ อิเซต และธิดา เนเฟอรูเร ที่เกิดจากพระมเหสีฮัตเชปซุต
สถานการณ์ที่ชัดเจนเกี่ยวกับการเสียชีวิตของทุตโมสที่ 2 ยังคงคลุมเครืออยู่ แม้ว่าจะมีความเชื่อกันอย่างกว้างขวางว่าพระองค์สิ้นพระชนม์ไม่ใช่จากการสู้รบหรือสถานการณ์เลวร้าย แต่เป็นไปได้ว่าเกิดจากสาเหตุธรรมชาติและโรคภัยไข้เจ็บ รัชสมัยของพระองค์สั้นมาก และหลักฐานบ่งชี้ว่าพระองค์มีร่างกายอ่อนแอ อาจได้รับผลกระทบจากโรคภัยไข้เจ็บ
มัมมี่ของทุตโมสที่ 2 ถูกค้นพบในปี 1881 ในสุสานหลวงเดียร์เอลบาฮารี (DB320) ใกล้ลักซอร์ โดยซ่อนไว้ร่วมกับฟาโรห์แห่งอาณาจักรใหม่องค์อื่นๆ ร่างที่ผอมแห้งและอ่อนแอของพระองค์บ่งชี้ว่าพระองค์จะทรงพระชนม์ชีพได้ไม่นาน ซึ่งอาจทรงพระประชวรด้วยโรคภัยไข้เจ็บ
Photo - ทีมนักวิจัยชาวอังกฤษ-อียิปต์ที่ขุดค้นหลุมฝังศพของทุตโมสที่ 2 นำโดยดร. เพียร์ส ลิเธอร์แลนด์ นักวิจัยกิตติมศักดิ์ชาวสก็อตของสถาบัน McDonald Institute for Archaeological Research แห่งมหาวิทยาลัยเคมบริดจ์ และผู้อำนวยการภาคสนามของการสำรวจครั้งนี้
การตรวจสอบร่างมัมมี่ของพระองค์ซึ่งค้นพบในสุสานหลวงเดียร์เอลบาฮารี (DB320) บ่งชี้ว่าพระองค์มีพระวรกายที่อ่อนแอจากโรคภัยไข้เจ็บ โดยนักวิชาการบางคนเสนอว่าพระองค์มีโรคผิวหนังเรื้อรัง โรคติดเชื้อ หรือแม้กระทั่งโรคทางพันธุกรรม ซึ่งเชื่อกันว่าเป็นผลจากการแต่งงานระหว่างราชวงศ์กันเองมานานหลายชั่วอายุคน
เมื่อพระองค์สิ้นพระชนม์ ฮัตเชปซุตได้ทำหน้าที่เป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ให้กับกษัตริย์ใหม่ที่เพิ่งประสูติ แต่เมื่อเวลาผ่านไป พระนางก็ยึดบัลลังก์เป็นของพระองค์เอง โดยประกาศสิทธิอันศักดิ์สิทธิ์ในการปกครองของพระองค์เองอย่างกล้าหาญ และกลายเป็นฟาโรห์หญิงที่น่าเกรงขามที่สุดคนหนึ่งในประวัติศาสตร์ พระองค์อุทิศตนให้กับงานสถาปัตยกรรมที่ยิ่งใหญ่ ซึ่งงานที่มีชื่อเสียงที่สุดคือวิหารเก็บศพอันงดงามที่เดียร์เอลบาฮารี ซึ่งเป็นผลงานชิ้นเอกด้านการออกแบบ และปัจจุบันกลายเป็นแหล่งท่องเที่ยวยอดนิยมของอียิปต์
ข้อมูลและภาพจาก Egypt Museum