วาฬไรท์ ผู้อาวุโสแห่งท้องทะเล อายุอาจถึง 130 ปี อายุยืนอันดับ 2 ของโลก
ผู้อาวุโสแห่งท้องทะเล วาฬไรท์สามารถมีอายุยืนยาวได้นานกว่า 130 ปี ซึ่งยาวนานกว่าที่เคยคิดกันไว้ถึง 2 เท่า ความเข้าใจใหม่นี้อาจช่วยให้เราปกป้องพวกมันได้ดีขึ้นเนื่องจากวาฬไรท์เป็นสัตว์ที่สืบพันธุ์ช้ามาก โดยมีลูกเพียง 1 ตัวในทุก ๆ 10 ปีเท่านั้น
วาฬ กลายเป็นหนึ่งกลุ่มสัตว์ที่มีความพิเศษมากที่สุดในโลกและในหลาย ๆ ด้าน พวกมันทั้งมีวัฒนธรรมของตัวเอง มีสังคม มีร่างกายที่ใหญ่โตที่สุด และดูเหมือนว่าจะมีอายุยืนยาวที่สุดด้วยเช่นกัน ซึ่งวาฬไรท์ยักษ์บางสายพันธุ์อาจมีอายุยืนกว่าที่คิดกันไว้ถึง 2 เท่า
ตามรายงานใหม่ที่เผยแพร่บนวารสาร Science Advances ระบุว่าวาฬไรต์ใต้ (southern right whales) กลายเป็นสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมอายุยืนยาวเป็นอันดับ 2 ของโลกรองจากวาฬหัวคันศร (bowhead whale) นักวิทยาศาสตร์หวังว่าข้อมูลนี้จะช่วยวาฬมีจำนวนประชากรเพิ่มขึ้นและแข็งแรงได้
“เราคิดผิดเกี่ยวกับวาฬเหล่านี้” Peter Corkeron นักนิเวศวิทยาทางทะเลจากมหาวิทยาลัยกริฟฟิธในออสเตรเลีย กล่าว “สิ่งนี้(ความเข้าใจผิด)ขัดขวางความสามารถของเราในการทำวิทยาศาสตร์เพื่อการอนุรักษ์ และเพื่อหยุดยั้งการสูญพันธุ์ของวาฬเหล่านี้”
การประมาณอายุของวาฬบางตัวนั้นค่อนข้างง่าย เช่น วาฬหัวคันศรตัวหนึ่งที่ตายลงเมื่อปี 2007 มีปลายฉมวกแหลมติดอยู่ในไขมันซึ่งผลิตขึ้นช่วงปลายทศวรรษปี 1800 ทำให้นักวิทยาศาสตร์ประเมินได้ว่าวาฬตัวนี้มีอายุอย่างน้อย 115 ปี
แต่การประเมินอายุขัยเฉลี่ยของสายพันธุ์ทั้งหมดนั้นยากกว่า ปัญหาที่ใหญ่ที่สุดเลยก็คือการล่าวาฬของมนุษย์ตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบันนั้นรุนแรงมาก ทำให้เราไม่สามารถมองเห็นอายุที่แท้จริงของพวกมันได้ วาฬส่วนใหญ่มักถูกฆ่าตายก่อน ดังนั้นนักวิทยาศาสตร์จึงมองหาวิธีใหม่ ๆ ในการอนุมานอายุที่แท้จริง
การวิเคราะห์ภาพถ่ายวาฬไรท์ที่ย้อนกลับไปถึงช่วงทศวรรษ 1970 เพื่อระบุเพศเมียแต่ละตัวโดยพิจารณาจากลักษณะภายนอก ขณะเดียวกันก็ตั้งข้อสังเกตว่าวาฬไรท์ไม่ปรากฏบนภาพถ่ายในช่วงใดบ้างโดยตั้งอยู่ในสมมติฐานว่าวาฬตัวนั้นตาย จากนั้นนำข้อมูลทั้งหมดมาเข้ากับแบบจำลองทางสถิติที่คล้ายกับบริษัทประกันชีวิตทำกับการประมาณอายุขัยของมนุษย์
ผลลัพธ์นั้นน่าทึ่ง วาฬไรท์ใต้ มีอายุขัยเฉลี่ยราว 73 ปี แต่ทีมวิจัยก็พบว่าบางตัวหรือราว 10% จากทั้งหมดนั้มีอายุยืนถึง 131 ปี และยิ่งไปกว่านั้นบางตัวอาจมากถึง 150 ปีซึ่งสูงกว่าการประมาณครั้งก่อนอย่างมาก โดยอายุที่ยอมรับกันทั่วไปคือสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมในทะเลมักมีอายุไม่เกิน 70-80 ปี
กลับกัน วาฬไรท์แอนแลนติกเหนือ (North Atlantic right whales) ที่เป็นสัตว์ใกล้สูญพันธุ์และเหลืออยู่เพียง 372 ตัวนั้นมีอายุขัยเฉลี่ยเพียง 22 ปี และ 10% ที่มีอายุยืนสูงสุดก็อยู่ที่ 47 ปีเท่านั้น โดยสรุปแล้วรายงานระบุว่าสัตว์เหล่านี้ยังคงได้รับผลกระทบจากการล่าวาฬขนาดหนักที่เพิ่งผ่านพ้นไปไม่ถึง 40 ปีก่อน
“การจะรักษาประชากรสัตว์ที่มีอายุยืนยาวให้มีสุขภาพดีนั้น อาจต้องใช้เวลาหลายร้อยปีในการฟื้นตัว และสำหรับสัตว์ที่มีอายุ 100 หรือ 150 ปีนั้นก็ให้กำเนิดลูกที่มีชีวิตรอดเพียง 1 ตัวในทุก ๆ 10 ปี การฟื้นตัวจึงเป็นไปอย่างช้า ๆ” Greg Breed นักนิเวศวิทยาจากมหาวิทยาลัยอลาสก้าแฟร์แบงก์ส กล่าว
พร้อมเสริมว่า “การทำความเข้าใจว่าสัตว์ป่ามีอายุขัยนานเพียงใดนั้นมีความสำคัญอย่างยิ่งต่อแนวทางวิธีที่ดีที่สุดในการปกป้องสัตว์ป่า” Corkeron และ Breed เขียนไว้ใน Conversation
“สัตว์ที่มีอายุขัยยาวนานมักจะสืบพันธุ์ได้ช้ามากและอาจอยู่ได้หลายปีก่อนคลอด … กลยุทธ์การอนุรักษ์และการจัดการที่ไม่ได้วางแผนอย่างเหมาะสมจะมีโอกาสล้มเหลวสูงกว่า ซึ่งถือเป็นเรื่องสำคัญอย่างยิ่งเมื่อพิจารณาถึงผลกระทบที่คาดว่าจะเกิดขึ้นจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ”
ที่มา
https://www.science.org/doi/10.1126/sciadv.adq3086
https://www.iflscience.com/right-whales-can-live-for-over…
https://www.smithsonianmag.com/…/some-whales-live-much…/
Photo: Winfried Bruenken (Amrum)/wiki.commons