อยุธยา มรดกโลก มีต้นกำเนิดจาก 'อโยธยา' โดย สุจิตต์ วงษ์เทศ

ร.5 เป็นพระองค์แรกที่ทรงเห็นความสำคัญมากว่าอโยธยาเป็นเมืองเก่าหรือต้นกำเนิดกรุงศรีอยุธยา

[ในพระราชดำรัสเมื่อ 116 ปีมาแล้ว ครั้งเสด็จทรงเปิด “โบราณคดีสโมสร” บริเวณพระราชวังโบราณพระนครศรีอยุธยา เมื่อวันที่ 2 ธันวาคม พ.ศ. 2450]

ร.5 ทรงชี้ว่าเมืองอโยธยามีสถูปเจดีย์วัดวาอารามสำคัญๆ ได้แก่ วัดพนัญเชิง, วัดใหญ่ชัยมงคล, วัดอโยธยา (วัดเดิม), วัดกุฎีดาว, วัดมเหยงคณ์ เป็นต้น

• นักปราชญ์และนักวิชาการที่ค้นคว้าเรื่องเมืองอโยธยา

เมืองอโยธยามีความสำคัญอย่างยิ่งต่อประวัติศาสตร์ไทย ซึ่งเป็นที่รับรู้มากกว่า 100 ปี มาแล้ว ตั้งแต่แผ่นดิน ร.5 และมีการแบ่งปันแผยแพร่ข้อมูลความรู้เป็นครั้งคราวต่อเนื่อง

นักปราชญ์และนักวิชาการตั้งแต่แผ่นดิน ร.5 ถึงปัจจุบัน มีการศึกษาค้นคว้าวิจัยอย่างต่อเนื่องเกี่ยวกับความสำคัญเมืองอโยธยา ได้แก่

พระยาโบราณราชธานินทร์ (พร เดชะคุปต์) สมุหเทศาภิบาลมณฑลอยุธยา, ควบคุมงานขุดค้นและบูรณะพระราชวังโบราณอยุธยา ถวาย ร.5,

ธนิตอยู่โพธิ์ (อดีตอธิบดีกรมศิลปากร),

มานิตวัลลิโภดม (อดีตนักปราชญ์ข้าราชการผู้ใหญ่ กรมศิลปากร)

หม่อมเจ้าสุภัทรดิศดิศกุล (อดีดคณบดี คณะโบราณคดี มหาวิทยาลัยศิลปากร),

ชาญวิทย์เกษตรศิริ (อดีตอธิบดีมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์)

จิตรภูมิศักดิ์ (อดีตนักปราชญ์ของประชาชน),

พเยาว์เข็มนาค (อดีตหัวหน้าช่างสำรวจโบราณคดี กรมศิลปากร) เป็นต้น

นอกจากนั้นทุกวันนี้ยังมีนักค้นคว้านักวิชาการร่วมสมัยจำนวนไม่น้อยทุ่มเทศึกษาค้นคว้าและวิจัยอย่างต่อเนื่อง

โดยเฉพาะ ศรีศักรวัลลิโภดม นักปราชญ์แห่งสยามประเทศ, บรรณาธิการวารสารเมืองโบราณ (อดีตอาจารย์ประจำคณะโบราณคดี มหาวิทยาลัยศิลปากร) ศึกษาวิจัยอย่างเป็นระบบ แล้วผลิตงานวิชาการต้นแบบเมื่อ57 ปีที่แล้ว เรื่อง กรุงอโยธยาในประวัติศาสตร์ (พิมพ์ครั้งแรกในวารสาร สังคมศาสตร์ปริทัศน์ ฉบับพิเศษว่าด้วยประวัติศาสตร์ (พิมพ์ครั้งแรก พ.ศ. 2509 หน้า 58-87) ครั้งหลังสุดเมื่อ6 ปีที่แล้ว แสดงผังเมืองอโยธยาพร้อมหลักฐานประวัติศาสตร์โบราณคดี ในวารสาร เมืองโบราณ ฉบับอโยธยาศรีรามเทพนคร (มกราคม-มีนาคม 2560)

อโยธยาเป็นเมืองต้นกำเนิด“คนไทย” และ“อยุธยามรดกโลก” ขณะเดียวกันก็เป็นเมืองต้นกำเนิดกรุงธนบุรี, กรุงรัตนโกสินทร์, และประเทศไทย (ไม่ใช่สุโขทัยอย่างที่เข้าใจคลาดเคลื่อน)

ดังนั้น อโยธยาแทนที่สุโขทัยใน (เกือบ) ทุกเรื่อง เช่น ที่เคยเชื่อว่าสุโขทัย “ราชธานีแห่งแรกของไทย” ต้องเปลี่ยนเป็นอโยธยา“ราชธานีแห่งแรกของไทย”

อะไรที่เคยเชื่อว่ามีกำเนิดในสุโขทัยต้องเปลี่ยนเป็นมีกำเนิดในอโยธยา[ยกเว้น(1.) นางนพมาศ(2.) จารึกพ่อขุนฯ]

• ขวัญและจิตวิญญาณอโยธยา

ประวัติศาสตร์แห่งชาติของไทยพึ่งพาไม่ได้ เพราะแต่งเหมือนนิยาย ขาย “เฟกนิวส์”

สังคมไทยทุกวันนี้มีความรู้สึกว้าวุ่น เคว้งคว้าง กลางสุริยจักรวาล เพราะ “หานิยามไม่ได้ หาคำอธิบายไม่พบ” ว่าคนไทยเป็นใคร? ประเทศไทยมาจากไหน?

อโยธยาและปริมณฑลมีหลักฐานครบถ้วนทั้งอยู่ใต้ดินและอยู่เหนือดินว่าเป็นเมืองต้นกำเนิดคนไทย, ภาษาไทย, ประเทศไทย, และอื่นๆอีกมากที่มีพลังเศรษฐกิจสร้างสรรค์นับไม่ถ้วน

สังคมไทยต้องร่วมกันพิทักษ์อโยธยาทั้งเมืองให้อยู่รอดปลอดภัย เพื่อเป็นหลักฐานประวัติศาสตร์ไทย ถ้าอโยธยาถูกทำลายก็เท่ากับหลักฐานประวัติศาสตร์ไทยหายเหี้ยนไปด้วย ซึ่งสร้างใหม่ไม่ได้

พิทักษ์รักษาอโยธยาไม่ใช่พิทักษ์รักษาอิฐ, หิน, ดิน, ทรายแต่พิทักษ์ขวัญหรือจิตวิญญาณที่สิงสู่อยู่ในอิฐ, หิน, ดิน, ทรายเหล่านั้นของเมืองอโยธยาเพื่อเป็นหลักฐานการเขียนประวัติศาสตร์ไทยใกล้เคียงความจริงว่าเริ่มต้นคนไทยและประเทศไทยที่อโยธยาไม่ใช่สุโขทัย

อัลไต–น่านเจ้าจบแล้ว

คนไทยแท้มีกำเนิดบริเวณเทือกเขาอัลไต ต่อมาสร้างอาณาจักรน่านเจ้า แต่ไม่พบหลักฐานวิชาการประวัติศาสตร์โบราณคดีและมานุษยวิทยา

จึงถูกยกเลิกนานหลายสิบปีมาแล้ว จบแล้ว (แต่มีบางกลุ่มไม่ยอมจบ)

สุโขทัยราชธานีแห่งแรกจบแล้ว

เมื่ออัลไต-น่านเจ้าถูกยกเลิกนานแล้ว สุโขทัยราชธานีแห่งแรกก็ต้องถูกยกเลิกตามไปด้วย เพราะเป็นเรื่องสืบเนื่องกัน

ดังนั้น ไม่มีพูดถึงอีกว่าสุโขทัยราชธานีแห่งแรกของไทย (เว้นเสียแต่ผู้ตามไม่ทันข้อมูลที่เปลี่ยนไป จึงยังไม่จบ)

อโยธยาเมืองต้นกำเนิดคนไทยและประเทศไทย

อโยธยา เมืองต้นกำเนิดคนไทย, ภาษาไทย และสืบเนื่องสายตรงเป็นอยุธยา, ธนบุรี, รัตนโกสินทร์, ประเทศไทย

แต่ที่ผ่านมาถูกบังคับสูญหายจากประวัติศาสตร์ไทยด้วยเหตุจาก “ลัทธิคลั่งเชื้อชาติไทย” ของคติชาตินิยมจากเบื้องบนชนชั้นนำ

อยุธยา“ราชอาณาจักรสยาม” แห่งแรก

อยุธยาเป็น “ราชอาณาจักรสยาม” แห่งแรก เพราะรวบรวมรัฐต่างๆ โดยรอบหลายแห่งไว้ในอำนาจมากที่สุดก่อนรัฐอื่นๆ ในแผ่นดินเจ้านครอินทร์ (สมเด็จพระนครินทราธิราช) ตั้งแต่หลัง พ.ศ. 1900 (มีรายละเอียดในหนังสือ อยุธยาของเรา โดย ศรีศักรวัลลิโภดมพิมพ์ครั้งแรก พ.ศ. 2527)

อยุธยาไม่ใช่ราชธานีที่สองซึ่งมีขึ้นหลังการล่มสลายของสุโขทัยราชธานีแห่งแรก ตามตำราคลาดเคลื่อนของทางการ แต่ไม่พบหลักฐานสนับสนุน

ตามหลักฐานพัฒนาการแล้ว อยุธยาเป็นทายาททางสังคมและวัฒนธรรมสุวรรณภูมิ ที่สืบเนื่องมรดกตกทอดจากบ้านเมืองเก่าแก่นับพันปีมาแล้วของบริเวณลุ่มน้ำเจ้าพระยา บนภาคพื้นทวีป ซึ่งนานมากก่อนกรุงสุโขทัยที่เพิ่งมีสมัยหลัง (โดยการสนับสนุนของกลุ่มบ้านเมืองที่ภายหลังเป็นกรุงศรีอยุธยา)

กรุงสุโขทัยไม่ใช่ราชธานีแห่งแรก เพราะสุโขทัยเป็นรัฐขนาดเล็กแห่งหนึ่งในครั้งนั้นที่เติบโตขึ้นจากการสนับสนุนของรัฐละโว้และรัฐอโยธยา โดยกรุงสุโขทัยมีพื้นที่ทางใต้สุดแค่เมืองพระบาง (จ. นครสวรรค์) ส่วนบริเวณต่ำลงไปต่อจากนั้นเป็นพื้นที่ของรัฐละโว้-อโยธยา (จ. ลพบุรี-จ. พระนครศรีอยุธยา) กับรัฐสุพรรณภูมิ (จ. สุพรรณบุรี)

อยุธยา มรดกโลก มีต้นกำเนิดจาก “อโยธยา” ดังนั้นต้องร่วมกันพิทักษ์รักษาและ “ยอยศ” อโยธยา อย่างแข็งแรงด้วยการไม่เรียกร้องการทำลาย