รู้หรือไม่!? เมื่อก่อนผักผลไม้ไม่ได้หน้าตาแบบที่เห็นในทุกวันนี้หรอกนะ
ไม่ใช่แค่มนุษย์หรือสัตว์ที่มีวิวัฒนาการเท่านั้น แต่พืชพันธุ์อย่างผักผลไม้เองก็เช่นกัน เพราะในตอนแรกผักผลไม้ไม่ได้มีหน้าตาและรูปร่างเหมือนกับที่เราเห็นอยู่ในทุกวันนี้ แต่มนุษย์เป็นคนคิดค้นและทำการพัฒนาปรับปรุงพันธุ์พืชของผักและผลไม้เหล่านี้ขึ้นมา ไม่ว่าจะเป็นแตงโม, กล้วย, มะเขือม่วง, แครอท, ข้าวโพด, ลูกพีช, แอปเปิล, มะเขือเทศ หรือแม้แต่กะหล่ำและฟักทองเองก็ตาม
ในขณะที่บางคนหวาดกลัวพืช GMO ที่ได้รับการดัดแปลงพันธุกรรมแต่งเติมยีนส์เข้าไปให้ทนทานต่อสารเคมีหรือวัชพืชต่างๆ เพิ่มสารอาหาร หรือทำให้เน่าเสียช้าลง และรณรงค์ให้เพาะพันธุ์พืชด้วยวิธีการธรรมชาตินั้น บรรดาเหล่าเกษตรกร, วิศวกรอาหาร และผู้ผลิตอาหารก็ได้คิดค้นวิธีการที่จะพัฒนาปรับปรุงให้อาหารต่างๆ ให้ดีขึ้นกว่าเดิมมาเป็นเวลานานแล้ว ไม่ว่าจะเป็น
- การปรับปรุงพันธุ์พืช - ที่คัดเลือกสายพันธุ์และเมล็ดพันธุ์พืชที่ดีที่สุดนำมาพัฒนาและเพาะพันธุ์ต่อยอดต่อไปให้ได้พันธุ์พืชที่ตอบโจทย์ความต้องการของผู้บริโภค
- การผสมพันธุ์พืช - เป็นการนำเอาพันธุ์พืชตั้งแต่ 2 ชนิดขึ้นไปมาผสมกันเพื่อสร้างพืชชนิดใหม่ขึ้นมา ตัวอย่างเช่น Pineberry หรือสตรอเบอร์รีสีขาว ที่มีต้นกำเนิดมาจากการผสมเมล็ดพันธุ์ของสัปปะรด (Pineapple) เข้ากับสตรอเบอร์รี (Strawberry) จนได้ออกมาเป็น Pineberry ที่เราเห็นกันอยู่ในปัจจุบันนั่นเอง
ภาพจาก : https://blog.kitchentrotter.com/2017/03/22/connaissez-vous-les-pineberries/
- การตัดแต่งพันธุกรรม - เป็นการนำเอา DNA ของพันธุ์พืชมาแต่งเติมยีนส์หรือแบคทีเรียเข้าไปเพื่อให้พืชเหล่านี้สามารถทนทานต่อสารเคมีหรือวัชพืชต่างๆ ได้มากขึ้น, เพิ่มสารอาหารที่จำเป็นต่อร่างกายมนุษย์ หรือทำให้เน่าเสียช้าลง เป็นต้น
ซึ่งกว่าที่ผักผลไม้ต่างๆ จะออกมาหน้าตาเหมือนอย่างในทุกวันนี้ก็ผ่านการคัดเลือกและพัฒนาปรับปรุงพันธุ์พืชมากว่าหลายร้อยหลายพันปีเพื่อให้ได้ลักษณะตามที่มนุษย์ต้องการ
แตงโม
ภาพจาก : http://www.trendsandlife.com/unbelievable-transformation-fruits-vegetables-centuries/5/
รูปภาพแตงโมในสมัยก่อนจากภาพวาดของ Giovanni Stanchi ในช่วงศตวรรษที่ 17 แสดงให้เห็นว่า เมื่อหลายร้อยปีที่แล้วแตงโมไม่ได้สีแดงสดน่ารับประทานทั้งลูก แต่ภายในลูกแตงโมนั้นจะแบ่งออกเป็น 6 ชิ้นย่อยๆ คล้ายกลีบส้ม (ยักษ์) แต่เมื่อเวลาผ่านไปมนุษย์ก็ได้นำเอาแตงโมนี้มาเพาะพันธุ์และดัดแปลงไปเรื่อยๆ จนได้ออกมาเป็นแตงโมแบบในทุกวันนี้
กล้วย
ภาพจาก : https://www.littlethings.com/agriculture-changed-fruits-vegetables/2
คาดว่าจะดัดแปลงมาจากกล้วยป่า (Musa acuminata) และกล้วยตานี (Musa balbisiana) จนได้มาเป็นกล้วยหลากหลายสายพันธุ์อย่างในปัจจุบันนี้ที่มีจำนวนเม็ดที่น้อยกว่า, รสชาติดีกว่า และมีสารอาหารมากกว่ากล้วยในยุคแรกๆ
มะเขือม่วง
ภาพจาก : https://www.littlethings.com/agriculture-changed-fruits-vegetables/2
ในช่วงแรกก่อนจะมาเป็นมะเขือม่วงที่เราเห็นกันอยู่ในปัจจุบันนี้มันเคยมีรูปร่างหน้าตาคล้ายกับมะเขือเปราะที่มีลักษณะเป็นลูกกลมๆ สีขาว, เหลือง, ส้ม, ม่วง และมีหนามที่บริเวณขั้ว
แครอท
ภาพจาก : https://www.littlethings.com/agriculture-changed-fruits-vegetables/1
แครอทในสมัยก่อนนั้นมีลักษณะเหมือนรากไม้สีขาวหรือสีม่วงที่มีรากข้างเคียงจำนวนมาก และเพิ่งมามีสีส้มเมื่อไม่กี่ร้อยปีมานี้ด้วยการกลายพันธ์ของยีนส์ และในบางพื้นที่ก็ยังมีแครอทสีขาวและสีม่วงอยู่ เพียงแต่ไม่ได้รับความนิยมมากเท่ากับแครอทสีส้ม
ข้าวโพด
ภาพจาก : https://curiosity.com/topics/this-is-what-fruits-and-vegetables-looked-like-before-humans-intervened-curiosity/
มีจุดเริ่มต้นมาจากหญ้า Teosinte ในประเทศแม็กซิโก ที่มีลักษณะคล้ายฝักถั่วและรสชาติคล้ายมันฝรั่งดิบ แต่หลังจากผ่านระยะเวลามากว่าเกือบหมื่นปีก็กลายร่างมาเป็นข้าวโพดฝักอ้วนอย่างที่เราเห็นกันในปัจจุบัน
ลูกพีช
ภาพจาก : https://en.wikipedia.org/wiki/Peach#/media/File:Illustration_Prunus_persica0.jpg
ในช่วง 4,000 ปีก่อนหน้านี้ ลูกพีชเคยมีลักษณะเป็นลูกเล็กๆ คล้ายลูกเชอร์รีที่รสชาติเค็มๆ คล้ายถั่วมาก่อน
แอปเปิล
ภาพจาก : http://www.dirtylaundrykitchen.com/apple-ribbon-whiskey-spritz/apples-and-crab-apples/
ไม่ว่าจะเป็นแอปเปิลเขียว แอปเปิลแดง หรือแอปเปิลชนิดอื่นๆ ก็มีต้นกำเนิดมาจาก Crabapple ที่เป็นผลไม้รสเปรี้ยวขนาดประมาณลูกเชอร์รีของประเทศในแถบเอเชียกลางทั้งสิ้น
มะเขือเทศ
ภาพจาก : https://nsf.gov/news/mmg/mmg_disp.jsp?med_id=75339&from=
เช่นเดียวกับลูกพีช มะเขือเทศก่อนหน้านี้ก็มีขนาดใกล้เคียงกับผลเบอร์รีเล็กๆ เพียงเท่านั้น
กะหล่ำ
ภาพจาก : https://www.csus.edu/indiv/l/loom/lect%2036.htm
ผักในตระกูล Brassica Oleracea (ต้นมัสตาร์ดป่า) ที่ถูกคัดเลือกและปรับปรุงพันธุ์พืชจนในที่สุดก็เกิดการกลายพันธ์มาเป็นผักกะหล่ำในแบบต่างๆ ไม่ว่าจะเป็น กะหล่ำปลี, กะหล่ำดอก, กะหล่ำดาว, โคลราบิ (กะหล่ำปม) , บร็อคโคลี, คะน้า เป็นต้น
ฟักทอง
ภาพจาก : https://skunkbear.tumblr.com/post/133937959734/thousands-of-years-of-human-breeding-transformed
ผลไม้จำพวกฟักทอง, น้ำเต้า, ซุกินี เกิดขึ้นมาจากการที่มนุษย์นำเอาพืชอย่าง Cucurbita ที่ก่อนหน้านี้มีลักษณะคล้ายพืชตระกูลแตงที่มีรสขมมาพัฒนาปรับปรุงจนกลายมาเป็นผลไม้ในตระกูลฟักทองอย่างในปัจจุบันนี้
อย่างไรก็ตาม นี่เป็นเพียงแค่ส่วนหนึ่งของผักและผลไม้ที่มนุษย์มีการคัดเลือกพัฒนาสายพันธุ์เพียงเท่านั้น และถึงแม้ว่าผักและผลไม้บางอย่างจะมีการพัฒนาปรับปรุงสายพันธุ์ให้ออกมาตอบโจทย์ความต้องการของตนเองจนบรรดาพืชเหล่านั้นเกิดการ “กลายพันธุ์” จนไม่เหลือเค้าเดิมอีกต่อไปแล้ว แต่ต้นตระกูลของพืชบางส่วนอย่างกล้วย, มะเขือม่วง, แครอท, ข้าวโพด, แอปเปิล, มะเขือเทศ และกะหล่ำ ก็ยังคงมีให้เห็นอยู่ในป่าบางพื้นที่เช่นกัน