ผ่าตัดลิ้นหัวใจไมทรัล "แผลเล็ก" ไม่ต้องเปิดอก นวัตกรรมช่วยให้ฟื้นตัวไว ช่วยให้คุณกลับไปใช้ชีวิตได้เร็วขึ้น!
ถ้าพูดถึงการผ่าตัดหัวใจ หลายคนคงภาพจำคือการ "ผ่าเปิดกลางหน้าอก" ที่ต้องตัดกระดูก พักฟื้นนาน และทิ้งรอยแผลเป็นยาวไว้เป็นที่ระลึก แต่วันนี้เทคโนโลยีไปไกลกว่านั้นมากด้วยเทคนิคการผ่าตัดลิ้นหัวใจไมทรัลด้วยเทคนิค MIMVS
วันนี้เรามาหาคำตอบกันในบทความโดย ผศ.นพ.บุลวัชร์ หอมวิเศษ (ว.25288) ศัลยแพทย์เฉพาะทางด้านโรคหัวใจและทรวงอก ศูนย์โรคหัวใจ และทรวงอก โรงพยาบาลนวเวช ได้อธิบายถึงสาเหตุและอาการ ข้อดี ขั้นตอนการผ่าตัดลิ้นหัวใจไมทรัลด้วยเทคนิค MIMVS รวมทั้งแนะนำการฟื้นฟูสุขภาพหลังการผ่าตัดลิ้นหัวใจไมทรัล
"ลิ้นหัวใจไมทรัล" คือ ประตูกั้นระหว่างหัวใจห้องบนซ้ายกับห้องล่างซ้าย
หน้าที่หลัก
เปิดให้เลือดแดง (ที่มีออกซิเจนสูง) ไหลลงสู่หัวใจห้องล่างเพื่อไปเลี้ยงร่างกาย และ "ปิดสนิท" เพื่อไม่ให้เลือดไหลย้อนกลับขึ้นไปที่ปอด
เปรียบเทียบ
เหมือน "วาล์วทางเดียว" ถ้าวาล์วนี้รั่วหรือตีบ หัวใจจะทำงานหนักจนเหนื่อยง่าย หอบ หรือน้ำท่วมปอดได้
รูปร่าง
มีลักษณะคล้าย "หมวกของพระสังฆราช" (Mitre) จึงเป็นที่มาของชื่อ Mitral นั่นเอง
สาเหตุและอาการของโรคลิ้นหัวใจไมทรัล โรคลิ้นหัวใจไมทรัลที่พบบ่อย แบ่งออกเป็น 2 ชนิด ได้แก่
1. ลิ้นหัวใจไมทรัลรั่ว (Mitral Regurgitation)
เปรียบเทียบ: เหมือน "ประตูที่ปิดไม่สนิท"
สาเหตุ: เกิดจากความเสื่อมตามวัย, กล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือด หรือเอ็นยึดลิ้นหัวใจฉีกขาด
อาการ: เลือดไหลย้อนกลับไปที่ปอด ทำให้ เหนื่อยง่ายเมื่อออกแรง, นอนราบไม่ได้ (แน่นหน้าอก), และมีอาการบวมที่เท้าหรือข้อเท้า
2. ลิ้นหัวใจไมทรัลตีบ (Mitral Stenosis)
เปรียบเทียบ: เหมือน "ประตูที่ฝืดและเปิดไม่ออก"
สาเหตุ: ส่วนใหญ่เกิดจากการติดเชื้อ "ไข้รูมาติก" ในอดีต ทำให้มีหินปูนเกาะจนลิ้นแข็งตัว
อาการ: เลือดจากหัวใจห้องบนลงข้างล่างได้ยาก ทำให้ ใจสั่น (หัวใจเต้นผิดจังหวะ), เหนื่อยหอบง่าย และในรายที่รุนแรงอาจไอออกมาเป็นเลือดได้
การผ่าตัดลิ้นหัวใจไมทรัลด้วยเทคนิค MIMVS คือ การผ่าตัดลิ้นหัวใจไมทรัลด้วยเทคนิค MIMVS (Minimally Invasive Mitral Valve Surgery) เป็นการผ่าตัดซ่อมหรือเปลี่ยนลิ้นหัวใจไมทรัลแบบส่องกล้องแผลเล็ก ซึ่งช่วยลดการบาดเจ็บของเนื้อเยื่อ ลดการเสียเลือด และลดความเสี่ยงในการติดเชื้อได้ดีกว่า เมื่อเทียบกับการผ่าตัดแบบเปิดแบบดั้งเดิม นอกจากนี้ยังช่วยให้ผู้ป่วยฟื้นตัวได้เร็วขึ้น ใช้เวลาพักฟื้นในโรงพยาบาลสั้นลง
เทคนิค MIMVS ทำอย่างไร?
เปิดแผลขนาดเล็ก : ศัลยแพทย์จะเปิดแผลขนาดประมาณ 4–5 เซนติเมตร บริเวณใต้ราวนมหรือข้างลำตัวด้านขวา (Right Mini-Thoracotomy)
ใช้กล้องและเครื่องมือพิเศษ : แพทย์จะสอดกล้องความละเอียดสูง (บางที่ใช้กล้อง 3 มิติ) และเครื่องมือผ่าตัดขนาดเล็กเรียวยาวเข้าไปเพื่อ
ทำการซ่อมแซมหรือเปลี่ยนลิ้นหัวใจไมทรัล โดยมองภาพผ่านจอมอนิเตอร์
ต่อเครื่องหัวใจและปอดเทียม : ยังคงต้องใช้เครื่องหัวใจและปอดเทียมช่วยพยุงระบบไหลเวียนโลหิตระหว่างผ่าตัด แต่จะเชื่อมต่อผ่านเส้นเลือดบริเวณขาหนีบแทนการต่อตรงที่หน้าอก
ใครบ้างที่เหมาะกับเทคนิค MIMVS?
เทคนิคนี้เหมาะมากสำหรับผู้ป่วยที่มีปัญหา ลิ้นหัวใจไมทรัลรั่ว (Mitral Regurgitation) หรือ ลิ้นหัวใจไมทรัลตีบ (Mitral Stenosis) รวมถึงผู้สูงอายุที่ร่างกายอาจรับความบอบช้ำจากการผ่าตัดใหญ่ไม่ไหว
ข้อจำกัด : ไม่ใช่ผู้ป่วยทุกคนจะทำได้ หากผู้ป่วยมีภาวะหลอดเลือดที่ขาหนีบตีบตันอย่างรุนแรง, หน้าอกผิดรูป, เป็นโรคปอดขั้นรุนแรง หรือต้องผ่าตัดทำบายพาสเส้นเลือดหัวใจ (CABG) ร่วมด้วยหลายเส้น แพทย์อาจพิจารณาว่าการผ่าตัดแบบเปิดหน้าอกปกติจะปลอดภัยกว่า
ข่าวที่เกี่ยวข้อง
- ศิริราชก้าวล้ำ! ใช้ "Impedance Planimetry" ตรวจระบบทางเดินอาหาร แห่งแรกในไทย เพิ่มความแม่นยำเพื่อผลลัพธ์การรักษาที่ดีที่สุด
- กินแบบนี้ ต้องระวัง"หัวใจพัง" เปิดลิสต์"อาหารอันตราย"ที่หัวใจส่ายหน้า
- เปิดแผน "หนุนนวัตกรรมการแพทย์ไทย" สปสช.ตั้งงบ 1.5 หมื่นล้านบาท ดันไทยสู่ศูนย์กลางการแพทย์มูลค่าสูง
- ไลฟ์สไตล์ที่เร่งรีบ เพิ่มเสี่ยง "โรคหัวใจ" อย่าลืม Save หัวใจวัยทำงาน
- รพ.จุฬาภรณ์ ชูนวัตกรรมการรักษาหัวใจ "เครื่องกระตุ้นหัวใจแบบไร้สาย" รักษาผู้ป่วยที่มีภาวะหัวใจเต้นช้าผิดปกติ ประสบความสำเร็จแล้ว 5 ราย