พระชินสีห์ กรุวัดพระศรีรัตนมหาธาตุ จ.พิษณุโลก
สัปดาห์พระเครื่อง / อ.ราม วัชรประดิษฐ์
พระพุทธชินราช พระพุทธชินสีห์ และพระศรีศาสดา 3 พระพุทธรูปศักดิ์สิทธิ์ที่อยู่คู่แผ่นดินสยามและคู่พระมหากษัตริย์ไทยมายาวนานกว่า 700 ปี สร้างมาตั้งแต่สมัยกรุงสุโขทัย โดยพระมหาธรรมราชาลิไท หรือพระเจ้าศรีธรรมไตรปิฎก เจ้านครเชียงแสน พระมหากษัตริย์ผู้ทรงใช้ “ธรรม” ในการขยายพระราชอาณาเขต อันนับเป็นพระพุทธรูปที่มีพุทธลักษณะงดงามยิ่ง ดังพระราชนิพนธ์ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 5 ตอนหนึ่งว่า
“…แลคนเป็นอันมากก็ลงใจเห็นว่า พระพุทธชินราช พระพุทธชินสีห์ 2 องค์นี้งดงามนัก ไม่มีพระพุทธรูปน้อยใหญ่ที่ไหนๆ ใหม่เก่างดงามดีไปกว่านี้ได้ เห็นจะเป็นของที่เทพยดาเข้าสิงช่าง ฤานฤมิตเป็นมนุษย์มาช่วยสร้างทำเป็นแน่…”
พระชินสีห์ มีการขุดค้นพบที่วัดพระศรีรัตนมหาธาตุหรือวัดใหญ่ วัดเดียวกันที่สร้างพระพุทธรูปศักดิ์สิทธิ์ทั้ง 3 และสร้างในสมัยเดียวกันด้วย คือสมัยพระมหาธรรมราชาลิไท การตั้งชื่อก็นำพระนามของพระพุทธชินสีห์ซึ่งเป็นพระประธานองค์หนึ่งของวัดในอดีตมาตั้งเป็นชื่อพระเครื่อง เช่นเดียวกับพระชินราชใบเสมา ซึ่งตั้งชื่อตามนามของพระพุทธชินราชพระประธานของวัด
พระชินสีห์ เป็นพระสุโขทัยแบบตะกวน มี 2 เนื้อ คือ เนื้อชินเงินและเนื้อสัมฤทธิ์ พุทธลักษณะ องค์พระประธานประทับนั่งแสดงปางมารวิชัย สถิตภายในซุ้มเรือนแก้วเช่นเดียวกับพระชินราชใบเสมา แต่จะมีลายของซุ้มแคบกว่า และเปลวที่สูงกว่า ประทับนั่งเหนือฐานบัวสองชั้น มีทั้งหมด 2 พิมพ์ คือ พิมพ์เกศตรงและพิมพ์เกศแฉก
พระชินสีห์ วัดพระศรีรัตนมหาธาตุ นับเป็นพระเครื่องเก่าแก่ที่มีชื่อเสียงและได้รับความนิยมสูงพอๆ กับพระชินราชใบเสมา มีพุทธคุณเป็นเลิศทั้งเมตตามหานิยมและแคล้วคลาด แต่องค์พระที่ขุดค้นพบนั้นมีจำนวนน้อยมาก ผู้มีไว้ก็หวงแหน จึงเป็นพระที่หาดูหาเช่าได้ยากยิ่งในวงการนักนิยมสะสมพระเครื่อง ณ ปัจจุบัน สนนราคาจึงค่อนข้างสูงครับผม